Muhasebe

|

.

Örnek1: Ticari işletme sahibi Arif Şahinler ile Veli İlbay 40.000.000.000 TL sı sermayeli “Arif Şahinler ve ortağı Kolektif Şirketini kurmuşlardır. Arif Şahinlerin sermaye payı 25.000.000.000 TL sı’in ise Veli İlbay 15.000.000.000 TL dir.

Şirketin Kuruluşu ile ilgili işlemler tamamlanmış olup, ortaklar sermaye koyma borçlarını aşağıdaki şekilde yerine getirmişlerdir.

Veli İlbay 15.000.000.000 TL lık sermaye payı karşılığında ; 8.500.000.000 TL sı değerinde ticari malı şirkete vermiş olup, kalan sermaye payı borcunu nakit olarak ödemiştir.

Arif Şahinler ise 25.000.000.000 TL lık sermaye payı için sahibi olduğu işletmesini bazı koşullarla kollektif şirkete devretmiştir.

Arif Şahinler’e ait ticari işletmenin, kolektif şirket kurulmadan önceki envantere göre düzenlenmiş bilançosu aşağıdadır.

Arif Şahinler İşletme Bilançosu

Aktif Pasif

Dönen Varlıklar Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

Kasa 500.000.000 Satıcılar 600.000.000

Alıcılar 1.500.000.000 Borç Senetleri 4.400.000.000

Al. Senetleri 3.500.000.000 Öz kaynaklar

Tic. Mallar 22.000.000.000 Sermaye 25.000.000.000

Duran Varlıklar Pasif Toplam 30.000.000.000

Demirbaşlar 2.400.000.000

Aktif Toplam 30.000.000.000

Devir Koşulları

Kasa, Alıcılar ve satıcıların aynen,

Alacak senetleri 3.000.000.000 TL

Ticari Mallar 21.000.000.000 TL

Demirbaşlar 2.000.000.000 TL

Borç Senetleri 4.000.000.000 TL

olarak kabul edilmiştir. Katma değer vergisi %12 olarak dikkate alınacaktır.

Ortaklardan birinin önceki ticari işletmesini kurulan yeni şirkete sermaye payı olarak getirilmesi halinde devir koşulları dikkate alınarak bilanço sahibinin sermaye koyma borcunun ne kadarlık bölümünün karşılanacağının saptanması gerekir. Buna göre Arif Şahinler ‘ın sermaye koyma borcuna karşılık şirkete devrettiği değerlerin tutarı aşağıda görüldüğü gibi hesaplanacaktır.

Varlıklar 27.000.000.000

Kasa 500.000.000

Al. Senetleri 3.000.000.000

Alıcılar 1.500.000.000

Tic. Malları 21.000.000.000

Demirbaşlar 2.000.000.000

Kaynaklar (4.600.000.000)

Borç Senetleri 4.000.000.000

Satıcılar 600.000.000

Net Değer 22.400.000.000

Bu durumda kollektif şirketin kuruluşuna ilişkin günlük defter kayıtları aşağıda görüldüğü gibi olacaktır.

1 501 ÖDENMİŞ SERMAYE

501.01 ortak Arif Şahinler 25.000.000.000

501.02 ortak Veli İlbay 15.000.000.000

500 SERMAYE

501.01 ortak Arif Şahinler 25.000.000.000

501.02 ortak Veli İlbay 15.000.000.000

Ortakların sermaye koyma borcundan

40.000.000.000

40.000.000.000

2 100 KASA HS.

153 TİC. MALLAR

191 İND. KDV HS..

501 ÖDENMEMİŞ SERMAYE

501.02 Ortak Veli İlbay

Ortak Veli İlbay ‘in sermaye koyma borcunu yerine getirilmesinden. 5.500.000.000

8.500.000.000

1.000.000.000

15.000.000.000

3 100 KASA HS.

120 ALICILAR

121 ALACAK SENETLERİ.

153 TİC.MALAR

255 DEMİRBAŞLAR

191 İND. KDV HS.

291 GEL.YIL.İND. KDV. HS.

322 BORÇ SNT. REESKONTU.

122 ALA.SNT.REESKONTU

320 SATICILAR

321 BORÇ SENETLERİ

501 ÖDENMEMİŞ SERMAYE

501.01 Ortak A.Şahinler

Ortak A. Şahinler ‘ in sermaye koyma borcunun bir bölümünün yerine getirilmesinden. 500.000.000

1.500.000.000

3.000.000.000

21.000.000.000

2.000.000.000

2.520.000.000

250.000.000

400.000.000

500.000.000

600.000.000

4.000.000.000

26.060.000.000

Örnek 2: T.T Sanayi ve ticaret Anonim Şirketi’nin ödenmiş sermayesi 10.000.000.000 TL’dır.Genel Kurul;4 yıl vadeli, iki yıl ödemesiz iki eşit taksitle geri ödenecek, yıllık % 85 faizli tahvil ihracına ve halka arzına Sermaye Piyasası Yasası hükümlerine göre kara vermiştir. Tahviller 200.000.000 TL’si

nominal değerli 30.000 adettir.

Tahvillerin çıkarılmasına ilişkin satış koşulları ile giderler aşağıdaki gibidir;

Tahvil çıkarılmasına ilişkin Genel Kurul kararının tescil ve ilanı için yapılan giderler %12 oranındaki KDV dahil 7.200.000.000 TL’dir.

T.C. Merkez Bankası’na yatırılan %0.3 fon bedeli 10.000.000 TL’dir.

İzah name ve sirküler ilanına ilişkin giderler %12 oranındaki KDV dahil 33.600.000 TL’dir.

Tahvil baskı giderleri %12 oranındaki KDV dahil 39.200.000 TL’dır.

Tahviller Acar Menkul Kıymetler A.Ş.tarafından nominal değerleri üzerinden 3 gün içinde satılmış olup, bedelleri Akbank neznindeki şirketin mevduat hesabına yatırılmıştır.

Acar Menkul Kıymetler A.Ş.’ne tahvillerin değeri üzerinden %2 komisyon bedeli Akbank mevduat hesabı üzerine keşide edilen çekle ödenmiştir.

1 780 FİNANSMAN GİD. HS.

191 İND. KDV HS.

100 KASA HS.

Genel kurul kararının tescil ve ilanı gideri olarak

Ödenen

6.000.000

1.200.000

7.200.000

2 780 FİNANSMAN GİD. HS

100 KASA HS.

T.C. Merkez Bankasına yatırılan fon bedeli

10.000.000

10.000.000

3 780 FİNANSMAN GİD. HS.

191 İND. KDV HS.

100 KASA HS

izah name ve sirkülerin ilanı gideri olarak ödenen

30.000.000

3.600.000

33.600.000

4 780 FİNANSMAN GİD. HS.

191 İND. KDV HS.

100 KASA HS

tahvil baskı giderleri için ödenen

35.000.000

4.200.000

39.200.000

5 900 NAZIM HESAPLAR

900. 01. bastırılan tahviller

901 NAZIM HESAPLAR

901. 01.satışa sunulan tahviller

tahvillerin Acar Menkul Kıymetler A.Ş.’ne verilmesi

6.000.000.000

6.000.000.000

6 102 BANKALAR HS.

102. 01. Akbank

405 ÇIKARILMIŞ TAHVİLLER

tahvil bedellerinin yatırılması 6.000.000.000

6.000.000.000

7 901 NAZIM HESAPLAR

901. 01.satışa sunulan tahviller

900 NAZIM HESAPLAR

900. 01. bastırılan tahviller

tahvillerin tamamının satılmasından 6.000.000.000

6.000.000.000

8 780 FİNANSMAN GİD. HS.

103 VER. ÇEKLER ve ÖD.

EMİRLERİ

Komisyon bedelinin ödenmesi 120.000.000

120.000.000

Tahvillere ilişkin faiz tahakkuku ve faiz ödemeleri ile tahvillerin anapara taksitlerinin muhasebeleştirilmesini günlük defter kayıtlarını da yaparsak;

Tahvil faizleri birinci yıl sonu itibarıyla tahakkuk etmiştir.

Tahakkuk eden tahvil faizlerinin ödenmesini izleyen yılın şubat ayında başlanacaktır. Tahvil faizlerini ilişkin gelir vergisi oranı %10’dur.

Tahakkuk eden net faiz tutarı Akbank tarafından Şubat ayında ödendiği banka dekontundan anlaşılmıştır.

İkinci yılın sonunda; ikinci yılın faizleriyle birlikte, çıkarılan tahvillerin %50’si kurayla saptanarak bedellerinin tamamı ödenecektir.

Tahvillerin yıllık faiz tutarı:

6.000.000.000 x 0.85 = 5.100.000.000 TL

gelir vergisi ve fon payı:

5.100.000.000 x 0.10 = 510.000.000

510.000.000 x 0.10 = 51.000.000

561.000.000 TL

1 780 FİNANSMAN GİD. HS.

381 GİDER TAHAKKUKLARI

360 ÖD. VERGİ VE FONLAR

01.gelir vergisi 510.000.000

02. fon payı 51.000.000

tahvillerin yıllık faiz tutarı

5.100.000.000

4.539.000.000

561.000.000

2 381 GİDER TAHAKKUKLARI

304 TAHVİL ANA PARA

BORÇ TAKSİT VE FAİZLERİ

Tahvil faizlerinin ilgili hesaba devri 4.539.000.000

4.539.000.000

3 304 TAHVİL ANA PARA

BORÇ TAKSİT VE FAİZLERİ

102 BANKALAR HS.

102.01. Garanti Bankası 4.539.000.000

4.539.000.000

4 360 ÖD. VERGİ VE FONLAR

01.gelir vergisi 255.000.000

02. fon payı 25.500.000

100 KASA HS.

Gelir vergisi kesintisinin ödenmesi

————————– / —————————–

İKİNCİ YIL SONUNDA

————————- / ——————————

780 FİNANSMAN GİDERLERİ

405 ÇIKARILMIŞ TAHVİLLER

304 TAHVİL ANA PARA

BORÇ TAKSİTLERİ VE

FAİZLERİ

01. anapara borç 3.000.000.000

02. faiz 4.539.000.000

360 ÖD.VERGİ VE FONLAR

01.gelir vergisi 510.000.000

02.fon payı 51.000.000

Tahvillerin kısa vadeli borç haline gelmesi ve faiz tahakkukları 561.000.000

5.100.000.000

3.000.000.000

561.000.000

7.539.000.000

561.000.000

Örnek 3:Ülker anonim şirketinin altı ortağı olup sermayesi 6.000.000.000.- TL’dir. Şirket sermayesi nominal değerli 200.000.- TL’si 50.000 adet hisse senedinden oluşmaktadır.Şirketin 2001 yılı faaliyet dönemi karı 3.000.000.000- TL’dir. Faaliyet dönemine ilişkin gelir ve gider unsurları arasında aşağıdaki hususlara rastlanmıştır.

*ödenen vergi cezaları 700.000.000

*iştirak kazançları 300.000.000

*turizm istisnası 650.000.000

*yatırım indirimi 400.000.000

Şirket genel kurulu , yasal yükümlülükleri yerine getirdikten sonra kalan karın dağıtılmasına karar vermiştir.

A-Ödenecek Vergi ve Yasal Yükümlülüklerin Hesaplanması

1-Kurumlar Vergisi ve Fon Payının Hesaplanması:

DÖNEM KARI

DEĞERLEME FARKLARI

İlave edilecek değerleme farkları

İndirilecek değerleme farkları

MATRAHA İLAVE EDİLECEK UNSURLAR

Kanunen kabul edilmeyen Giderler

– ödenen vergi cezaları 700.000.000 3.000.000.000

700.000.000

İNDİRİM VE İSTİSNADAN ÖNCEKİ KAZANÇ

MATRAHTAN İNDİRİLECEK UNSURLAR

Vergiden Muaf Gelir ve İndirimler

-İştirak kazançları 300.000.000

– turizm istisnası 650.000.000

– yatırım indirimi 400.000.000

3.700.000.000

1.350.000.000

MALİ KAR (Kurumlar Vergisi Matrahı) 2.350.000.000

KURUMLAR VERGİSİ (2.350.000.000*0.25) 587.500.000

( K.V. Matrahı * K.V. Oranı )

KURUMLAR VERGİSİ FON PAYI (587.500.000* 0.10) 58.750.000

(K. Vergisi* Fon Payı Oranı )

Asgari Kurumlar Vergisinin Hesaplanması

İNDİRİM VE İSTİSNADAN ÖNCEKİ KAZANÇ 3.700.000.000

-İştirak kazançları 300.000.000

-Yatırım Fonları ve Ortaklıkların

Portföy işletmeciliğinden doğan

Kazançları – (300.000.000)

ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ MATRAHI 3.400.000.000

ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ (3.400.000.000 *0.20) 680.000.000

ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ FON PAYI (680.000.000*0.10) 68.000.000

Asgari K. Vergisi * Asgari fon payı oranı)

GELİR VERGİSİ VE FON PAYININ HESAPLANMASI :

İNDİRİM VE İSTİSNADAN ÖNCEKİ KAZANÇ

MATRAHTAN İNDİRİLECEK UNSURLAR

-Kurumlar Vergisi 680.000.000

– İştirak Kazançları 300.000.000

-Yatırım İndirimi 400.000.000

GELİR VERGİSİ MATRAHI

GELİR VERGİSİ( 2.320.000.000*0.20 )

(Gelir Vergisi Matrahı *Stopaj Oranı)

GELİR VERGİSİ FON PAYI (464.000.000*0.10)

(Gelir Vergisi * Fon Payı Oranı)

3.700.000.000

(1.380.000.000)

2.320.000.000

464.000.000

46.400.000

B- 1.TERTİP YEDEK TUTARININ HESAPLANMASI:

1. Tertip Yedek =Dönem Karı* Yedek Oranı

= 3.000.000.000*0.05

= 150.000.000 TL

C 1. TEMETTÜ TUTARININ HESAPLANMASI:

1.Temettü =Ödenmiş Sermaye *1. Temettü Oranı

= 6.000.000.000* 0.05

= 300.000.000.- TL

D- 2. TERTİP YEDEK ve 2. TEMETTÜ TUTARLARININ HESAPLANMASI:

DÖNEM KARI

ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR

Kurumlar Vergisi 680.000.000

K. vergisi Fon Payı 68.000.000

Gelir Vergisi 464.000.000

G. Vergisi Fon Payı 46.400.000

3.000.000.000

1.258.400.000

1.741.600.000

1.TERTİP YEDEK

1.TEMETTÜ

KALAN

(150.000.000)

(300.000.000)

1.291.600.000

2.TERTİP YEDEK

(Dağıtılacak Kar Payı*0.10)

(129.160.000)

2.TEMETTÜ 1.162.440.000

T.C.

AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ

İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ

İKTİSAT BÖLÜMÜ

ŞİRKETLER MUHASEBESİ ÖDEVİ

Öğretim görevlisi:HAKAN ER

Ders : Şirketler Muhasebesi

Hazırlayan : Halil Akçay

No : 19990401054

Previous

Imf Nedir?

İstanbul Menkul Kıymetler Borsası

Next

Yorum yapın