Fransızlarla Savaş
FRANSIZLARLA SAVAÅž
Viet Minh Hanoi’deki iktidarı 19 aÄŸustos 1945’te aldı. Ä°ki gün sonra güney de , Saygon’da Viet Minh’in önderliÄŸinde kitlesel bir miting yapıldı. Ngo Van Xuyet oradaydı.
Ngo bir Troçkistti. Rus devriminin liderlerinden Leon Troçki Rusya’da Stalin’in hükümetine karşı komünist muhalefetin lideriydi. Tutuklandı ve sürgüne gönderildi. Sürgünde olduÄŸu 1930’lu yıllar boyunca batı kapitalizmine ve Stalinist diktatörlüğe karşı sosyalist bir muhalefet kurmak için çalıştı.1939’da Meksika’da Stalinist rejimin bir ajanı tarafından öldürüldüğünde arkasında birçok ülkede küçük guruplar bırakmıştı.
Vietnam’daki Troçkistlerin güney de birkaç yüz üyesi vardı, bunların çoÄŸu büyük çiftliklerde ya da Saygon’da çalışan işçilerden ve entelektüellerden oluÅŸuyordu. 1030’larda Saygon’da yerel seçimleri kazanmış,1938’deki genel grevde merkezi bir rol oynamışlardı.Ancak 1939’daki baskılar komünistleri dağıttığı gibi onları da dağıttı. Ngo Van Xuyet ve diÄŸer hayatta kalanlar 1944’te hapishaneden salıverilmeye baÅŸlandı. Ngo 1945 AÄŸustos’undaki bu gösteriden rahatsızdı. Çünkü gösteri,Fransızlarla bağımsızlık pazarlığı yaparken halka sakin olmayı öğütleyen Viet Minh tarafından düzenlenmekteydi. Fransızların geri geleceklerinden hem de bu geliÅŸin çok kanlı olacağından emindi.Ama gösteri onu derinden etkilemiÅŸti.
Eylülde asıl olarak Ä°ngiliz subayların yönetiminde ki Nepalli Gurkalar’dan oluÅŸan Ä°ngiliz birlikleri Saygon’a geldi. Bu sırada Ä°ngiltere’de İşçi Partisi hükümete geçmiÅŸti ve Churchill artık baÅŸbakan deÄŸildi. Fakat imparatorluk politikasında hiçbir deÄŸiÅŸiklik olmamıştı . Ä°ngilizler’in Vietnamlılara tek baÅŸlarına saldıracak güçleri yoktu. Bu nedenle Japon birliklerini ve Fransız sömürgecilerini serbest bırakıp silahlandırdılar.22 Eylül akÅŸamı Ä°ngiliz komutası altındaki Nepal ,Fransız ve Japon birlikleri Saygon’daki önemli binaları iÅŸgal etti.
Viet Minh halka müttefiklerle birlikte pazarlık ve sükunet çaÄŸrısında bulundu. Ama Saygon ayaklandı, Troçkistler, Budistler, Dini guruplar ,partinin izlediÄŸi yolu içine sindiremeyen komünistler fakat hepsinden de önemlisi işçiler. Ayaklanma kendiliÄŸinden baÅŸlamıştı. Yüz elli beÅŸ Fransız yurttaşı öldürüldü ve isyancılar işçi mahallelerini birkaç gün ellerinde tuttular. Ama Viet Minh Saygon’dan çekildi ve ayaklanma bastırıldı.21
Fransız ordusu Ä°ngilizlerin yerini aldı ve yavaÅŸ yavaÅŸ güneyde durumunu saÄŸlamlaÅŸtırdı. Geri çekilme sırasında komünistler hemen hemen bütün Troçkistleri bulup öldürdüler. O sırada Fransızlar bütün Vietnam’ı alacak kadar güçlü deÄŸillerdi . Viet Minh ülkenin ortasıyla kuzeyinde iktidarı elinde tutuyordu.
Güzel Sular’da iyi günler yaÅŸanıyordu . Yerel Viet Minh iktidarı 18 ay boyunca elinde tuttu. Düşmanlarını cezalandırmadılar ve toprak aÄŸalarının topraklarına el koymadılar. Ama birçok yerde kiraları düşürdüler ve köy toprağını yoksul köylülere geri verdiler.Küçük iÅŸletmelerdeki toprak ve kelle vergisini kaldırdılar. Faizlere yüzde 30’luk bir üst sınır koydular ve saflarındaki yozlaÅŸmaya karşı ciddi bir mücadele verdiler.22
Bunlar komünistlerin vaatleriydi ve Minh gibilerinin yaÅŸamlarını adadıkları hedeflerdi. Toprak aÄŸalarının ve ÅŸehirlerdeki iÅŸ adamlarının desteÄŸini kaybetmeden yoksulları memnun etmeye çalışıyorlardı. Bu arada Ho Shi Minh Fransızlarla umutsuzca pazarlık yapıyordu. 1946 Ocağında Vietnam’ın kuzey ve orta kısımlarında ilk ve son adil seçimler yapıldı. Viet Minh açık farkla kazandı.
Fakat savaÅŸmak için silahları yoktu. Kuzey’de , Çin.’de komünistlerle milliyetçiler arasında iç savaÅŸ vardı. Viet Minh oradan silah alamazdı. Ve Vietnamlı komünistler hala Moskova’dan yönetilen bir uluslar arası hareketin bir parçasıydı. Oradan Fransızlarla pazarlık öneriliyordu.
Sonunda Ho 1946 Martında Fransız birliklerinin Hanoi’de karaya çıkmasına razı oldu.Kasımda Fransızlar bir saldırı düzenleyerek Viet Minh’i Hanoi’den söküp attılar.Güzel Sular’da komünistler yeniden yeraltına indiler fakat köylülerin büyük bir kısmını Viet Minh’e desteÄŸi devam etti. Fransızlara karşı verilen gerilla savaşı sekiz yıl daha sürecekti.
Ãœlkenin en önemli karayolu Güzel Sular’ın tarlalarının arasından geçiyordu. Ve köydeki Viet Minhler gizlendikleri yerden Fransız konvoylarına ateÅŸ açıp kaçan usta niÅŸancılar olmuÅŸlardı. Fransız ordusu köyde birçok temizlik hareketi düzenlemiÅŸ ve tüfek Marksist broşürler ya da tünel giriÅŸleri aramıştı.Aramalar sırasında pirinç saklanan küplere süngü sokuyorlardı. Ve köylülerden hiç ses çıkarmadan bir köşede bekleyip buna seyirci kalmaları isteniyordu. Her aramada tutuklamalar oluyordu ve bunların bazıları bir daha hiç geri gelmiyordu. SavaÅŸ uzadıkça Viet Minh Güzel Sular’da güçlendi ve küçük birlikler geceleri Fransızlarla doÄŸrudan çatışmaya girmeye baÅŸladı.
Fakat nasıl Güzel Sular’daki bütün köylüler Viet Minh’i desteklemiyors ,bütün Fransızlar da sömürgeciliÄŸi desteklemiyorlardı. Fransız komünist Partisi hükümetteyken sömürgeciliÄŸi destekledi fakat 1947’de de Gaulle’ün koalisyonundan ayrılınca savaÅŸa karşı örgütlenmeye baÅŸladı. Hatta bundan öncede , Fransız hükümeti zorunlu askeri hizmet veren Fıransız erlerini Çinhindi’de kullanmanın politik açıdan imkansız olduÄŸunu tahmin ediyordu. Dolayısıyla 80 bin paralı asker, 20 bin yabancı lejyoner ve 48 bin kiÅŸilik bir sömürge birliÄŸi kullanmıştı. Bu sayı yeterli deÄŸildi ama buna ek olarak bir de 300 bin kiÅŸilik Çinhindi birliÄŸi vardı.23
Çinhindi birliÄŸinin çavuÅŸları ve subayları ,çoÄŸunlukla toprak aÄŸalarının ,memurların , ÅŸehirdeki tefecilerin ve iÅŸadamlarının çocuklarıydı. Polis örgütü için de aynı ÅŸey geçerliydi. Komünistler bu sınıfla bir ittifak kurmaya çalışıyorlardı. Ancak toprak aÄŸalarının çoÄŸunluÄŸu geleceÄŸini Fransızlarla iÅŸbirliÄŸinde görüyorlardı. 1930’larda Güzel Sular’da toprağı kontrol eden birkaç aile ÅŸimdide Fransızlar’ın desteÄŸiyle köylüleri sömürüyordu.
Özellikle kuzeydeki daÄŸlarda ,Viet Minh ormanın içinde daha büyük birimler inÅŸa ediyordu. SavaÅŸ bütün Çinhindi’ye yayılmıştı. Vietnamlı komünistler kendilerini Çinhindi Komünist Partisi olarak adlandırıyordu. Kamboçya ve Laos’ta da Viet Minh’i örnek alarak kitlesel gerilla örgütleri oluÅŸturan partiler kurulmuÅŸtu. Laos’taki partinin adı Pathet Lao ,Kamboçya’dakinin Khmer Serai idi. Bu hareketler Fransız gücünü bölmüştü.Ama asıl savaÅŸ Vietnam’daydı.
1949’da Çinli komünistlerin savaşı kazanmasıyla birlikte Viet Minh sınırdan silah geçirmeye baÅŸladı. Komünist Parti hala zengin aileleri tecih etmesine raÄŸmen çok daha fazla üye kazanarak muazzam büyüdü.
Bu örgütlenme politikası eğitimli komünistlere doğru ve doğal görünüyordu. Fakat savaş yüzünden topraksız köylüler parti için daha önemli hale geliyordu. Son Doung köyündeki parti sekreteri öğretmendi, fakat köy gerillalarının komutanı Te, topraksız bir işçiydi. Te küçük bir çocukken babası ölüm döşeğinde olduğu sırada çok az sayıda köylü ,yaşlı adamla vedalaşmaya gelmişti. Çünkü aile hiçbir öneme sahip olamayacak kadar yoksuldu ve köyde babasının verem olduğuna dair söylenti dolaşıyordu. Bu yoksul ailede bile Te hiyerarşinin en dibindeydi. Çünkü annesi babasının en gözde eşi değildi. Daha beş yaşında çalışmaya başlamıştı. Birazdaha büyüyünce yakındaki bir köyün muhtarının sabancısı olmuştu.
Te muhtarın yanında altı yıl çalışmıştı .fransızlarla savaÅŸ baÅŸladığında Te gerillalara katıldı. 1952’de annesinin ve babasının birer hiç olarak görüldüğü köyün komutanıydı. SavaÅŸta insanların ne olduÄŸu kadar ne yaptığı da önemliydi.
1950’den sonra Viet Minh’in ,Son Doung, Güzel Sular ve bütün Vietnam’daki söylevlerinde ve propagandasında toprak reformu ve sınıf farkları vurgulanıyordu. SavaÅŸ komünistleri keskinleÅŸtiriyordu. Toprak aÄŸalarının ayak sürdüğü ve Fransızların yolunu gözlediÄŸinin farkındaydılar . Komünist Parti devrimciler tarafından kurulmuÅŸtu. Sınıfı anlıyordu ve ezilenlerin enerjisini ve sabrını seferber etmesini biliyordu. 1953’te sekiz yıl savaÅŸtan sonra Kuzey’de kontrol ettikleri bölgede tam bir toprak reformu baÅŸlattılar. Parti kuzeyde topraksız köylüleri köy toplantılarında toprak aÄŸalarını azarlamak ,aÅŸağılamak , özür diletmek , topraklarını almak ve bazen de öldürmek üzere örgütlüyordu. Toprak reformuna dair yazılanlar bu reformun genelde düşmanca bir reform özelliÄŸi taşıdığı gösteriyor.26 Hepsinin birleÅŸtiÄŸi nokta bu insanların ömür boyu birikmiÅŸ bir hınçları olduÄŸu.
Topraksızlar bir kere harekete geçince hem Fransızlerı desteklemiÅŸ olan feodal toprak aÄŸalarına, hem de Viet Minh’i desteklemiÅŸ olan ilerici toprak aÄŸalarına saldırdılar. Toprak reformu baÅŸlayınca Komünist Parti içindeki sınıf gerilimi aniden arttı. Toprak aÄŸası ailelerden gelen komünistler babalarının herkesin önünde aÅŸağılandığını ve ailelerinin yoksulluÄŸa itildiÄŸini görüyorlardı. Eve gittiklerinde anneleri yemek masaında sessiz bir öfkeyle onlara bakıyordu. Topraksızlar sömürüden nefret ediyor ve haklarını istiyorlardı. Komünist Parti kadroları ikiye bölünmüştü.
Parti bu sorunu iki ÅŸekilde ele aldı. Önce toprak aÄŸası ailelerden gelen üyelerden sesini yükseltenler ihraç edildi. Ancak 1955’te Ho Shi Minh toprak reformunda birçok adaletsizlik ve hata yapıldığını iddia etti. Köy köy soruÅŸturmalar baÅŸladı , birçok kiÅŸiden özür dilendi. Ve bazılarına topraklarının bir kısmı geri verildi.
Ama iÅŸ baÅŸarılmıştı. Kuzeyde eski düzenin gücü kırılmıştı. Ve bu da Ho ve diÄŸerlerinin tahmin ettiÄŸi gibi topraksızların muazzam enerjisini ortaya çıkarmıştı. 1954’te Fransız ordusu Laos sınırında Dien Bien Phu vadisine yerleÅŸti. Özellikle bir vadiyi seçmiÅŸlerdi, çünkü iki taraftaki tepelerde mevzilenmiÅŸ Viet Minh’in ağır toplarının olmadığını biliyorlardı. Fakat Viet Minh çoÄŸu topraksız köylü olan 250 bin insanı seferber ederek , Çinden alınan topları daÄŸlardan ormanın içinden patikalardan geçirtti. Fransızlar’ın önü Dien Bien Phu’da kesildi. Ve topçu ateÅŸiyle safları paramparça edildi.
Viet Minh savaşı kazandı. Ama daha zaferi kazanmamıştı
CENEVRE GÖRÜŞMELERİ
Dien Bien Phu’daki çarpışmalardan sonra Fransa ile Viet Minh Cenevre’de görüşmelere baÅŸladı.Viet Minh’in Fransız birliklerini tamamen yenip bütün ülkeyi bir sene içinde ele geçirmesinin mümkün olduÄŸu ortadaydı.dolayısıyla Vietnam’ın bağımsızlığını alacağı kesindi.asıl sorun yeni Vietnam’ın komünist olup olmayacağıydı.
Cenevre’deki görüşmeler Amerika,Rusya ve Çin arasında Kore Savaşı sonrasında baÅŸlayan daha büyük pazarlıkların bir parçasıydı.Vietnam bu ülkeler için tali bir meseleydi,ama yinede çözülmesinin zorunlu olduÄŸunu görüyorlardı.büyük güçler Laos ve Kamboçya’nın SoÄŸuk SavaÅŸ’ta resmi olarak tarafsız,ama fiilen ABD’ye yakın daduran bağımsız krllıklar olmasında anlaÅŸmıştı.Kore ve Almanya gibi Vietnam da ikiye bölünecekti.Komünistler Kuzey Vietnamı alacak,Güney Vietnam Amerikan yanlısı ayrı bir devlet olacaktı.
Viet Minh ülkenin Saygon’un biraz kuzeyindeki 13. paralelden bölünmesini istiyordu.daha da önemlisi,bölünmenin geçici olmasında ve altı ay içinde ülke çapında seçime gidilmesinde ısrarlıydı.Amerikan BaÅŸkanı Eisenhower daha sonra bu konuda ÅŸunları yazacaktı:”Çinhindi sorunları üzerine bilgisi olan kimselerle yaptığım konuÅŸmalarda ve yazışmalarda,eÄŸer çatışmalar tamamen dinmeden bir seçim yapılırsa nüfusun yüzde 80’inin Ho Shi Minh’e oy vereceÄŸine inanmayan tek bir kiÅŸiye rastlamadım.27
Fransızlar Hanoi’nin hemen güneyindeki 18. paralelde ısrar ediyorlardı ve seçim istemiyorlardı.Rusya DışiÅŸleri Bakanı Molotov,Hue’nun kuzeyindeki 17. paraleli ve iki sene sonra seçime gidilmesini önerdi.görüşmelerde bulunan herkes iki senenin yeni güney rejiminin kendisini toparlamasına ve özgür seçimleri engellemesine yeteceÄŸini biliyordu.Sonunda Ho Shi Minh Çin’e uçarak Çin DışiÅŸleri Bakanı Çu En Lay’a Molotov’a karşı çıkması için ÅŸahsen baÅŸvurdu.Çu,Ho’ya Rus önerisinikabul etmesini öğütledi.28
Rus ve Çin hükümetleri için Vietnam,Amerika ile Rusya arasındaki Kore ve diÄŸer yerler için yapılan anlaÅŸmayı bozmaya deÄŸecek kadar önemli deÄŸildi.Viet Minh silah açısından Çin’e bağımlıydı veVietnam Komünist Partisi Rusya tarafından yönlendirilen bir dünya hareketinin parçasıydı.Ayrıca Vietnamlılar Amerikan hükümetinin Vietnam’a asker göndermeyi düşündüğünün de farkındaydı.
Sonunda Viet Minh ülkenin 17. paralelden bölünmesini ve iki sene sonra seçime gidilmesini kabul etti.Amerikan hükümeti seçim yapılması ÅŸartıyla kendini baÄŸlamak istemwdiÄŸinden,nihai olarak ortaya çıkan barış antlaÅŸmasını imzalamayı reddetti.Kuzey Vietnam ve Güney Vietnam iki ayrı ülke oldu.Kuzey Vietnam’da Komünist Parti,Stalin’in Rusyası’nı ve Mao’nun Çini’ni örnek alan bir devlet kapitalisti rejim kurmaya baÅŸladı.Komünist Parti’nin liderliÄŸinde yönetilen modern,sanayileÅŸmiÅŸ bir ekonomiye sahip bir Kuzey Vietnam istiyorlardı.Güney Vietnam ise ABD himayesindeki yozlaÅŸmış bir ülke haline geldi.
GÃœNEY VÄ°ETNAM CUMHURÄ°YETÄ°
Yeni Güney Vietnam Cumhuriyeti’nin başında Katolik bir mandarin olan Ngo Van Diem vardı.diem,Fransa ile savaÅŸ sırasında yurtdışına çıkmıştı,komünistlerden nefret ediyordu,ama Fransızları desteklemeyi içine sindirememiÅŸti.Åžimdi başına geçtiÄŸi hükümet eski sömürge hükümetiydi,memurları da Fransızlara hizmet etmiÅŸ Vietnamlılardı.ordusunun subaylarının hemen hepsi Fransızlarla birlikte Viet Minh’e karşı savaÅŸmıştı.Kuzeyden bir milyon Katolik mülteci gelmiÅŸti.Kuzeydeki Kotoliklerin bazıları Viet Minh için savaÅŸmıştı,ama mülteci olan Katolikler Fransızları destekleyenlerdi.Diem de Katolikti ve ÅŸimdi Katolikler en güçlü destekçileriydi.Åžehirlerdeki büyük iÅŸadamları çoÄŸunlukla Çinliydi ve onlar da Diem’i destekliyorlardı .
Köylerde toprak aÄŸaları diem’in hükünetini destekliyorlardı.Hue Ve vietnam’ın orta kısmı 17. paralelin güneyindeydi. Dolayısıyla güzel sular artık Güney Vietnam’ın bir parçasıydı. Faransız yönetimi altın da köy meclisini kontrol eden aileler ÅŸimdi de Diem yönetimi altında mrclisi kontrol ediyorlardı. Sadece kiÅŸiler deÄŸiÅŸiyordu. Politikalar aynen devam ediyordu.
Komünistler Cenevre Barış antlaÅŸmasını 1954’te kabul ettiler. Komünist parti artık Kuzey’den yönetiliyordu. Güney’de seçimler için destek toplama stratejisine göre hareket ediliyordu. Komünist liderlerin seçim yapılacağına inandıkları pek söylenemez. Vietnam’ın Almanya ve Korede olduÄŸu gibi iki parçaya bölünmüş bir ülke olacağı açıktı. Ãœstelik komünistler politik aktivistlerin dörtte üçünü Güney’den çekmiÅŸlerdi. Demokrasi ve seçim beklentileri olsaydı bu insanları yerlerinde bırakırlardı.
Seçimlerin yapılmamasına raÄŸmen Komünist parti , üyelerine devrimin henüz zorunlu hale gelmediÄŸini söyledi , ÅŸimdilik görev partinin inÅŸasına devam etmek , seçimler için örgütlenmek ve ajitasyon yapmaktı. Parti Avrupa ve Hindistan’daki partilerle aynı çizgideydi.
Güney Vietnam’da geri bırakılmış olan parti kadroları zor günler yaşıyorlardı. Diem’in yeni hükümeti bir polis hükümetiydi. Köylülerin büyük çoÄŸunluÄŸu Viet Minh’i desteklemiÅŸti. EÄŸer Diem üzerlerinde baskı kurup onları sertçe geri itmezse kendilerine güvenleri artabilir ve hükümeti düşürebilirlerdi.
Toprak sorunun ise devam ediyordu. Komünist Parti Güney’de Kuzey’de olduÄŸu gibi bütün toprağı dağıtmamıştı. Fakat Güzel Sular’da yaptığı ÅŸeyi Mekong Delta’sının büyük bir kısmında da yapmıştı. Ortak toprakların daha çoÄŸu yoksullara , daha azı toprak aÄŸalarına kiraya verilmiÅŸ ,kikalar düşürülmüş ve borçlar kontrol altına alınmıştı. Åžimdi toprak aÄŸaları geri gelmiÅŸti ama artık karşılarında güçlerinin farkına varmış olan kiracılar vardı. 1954’te Vietnam’da topraksız ve köylüler ekonomik kölelikten kurtuluÅŸun hayalini kurabiliyordu.
Toprak ağaları bu koşullarda toprağı ancak kiracıları korkutup sindirerek geri alabilirlerdi. Öte yandan toprağı hızlı bir şekilde geri almazlarsa ebediyen kaybedebilirlerdi.
Diem’in Amerikalı danışmanları komünistleri zayıflatmak için toprak reformu yapılmasını öneriyorlardı. Amerika bu stratejiyi daha önce Kore,Filipinler ve Japonya’ya da önermiÅŸti ve orda iÅŸe yaramıştı. Fakat o ülkelerin kentlerinde güçlü bir yerli egemen sınıf vardı. Ve bu sınıf için bu reform farklı bir ÅŸeydi.kentlerdeki iÅŸlerini saÄŸlama almak için kırsaldaki topraklarını feda edebilirlerdi. Çünkü toprak onlar için önem arz etmiyordu.
Güney Vietnam farklıydı. Orada hükümeti destekleyen Vietnamlılar toprak mülkiyeti sistemine dayanıyordu. Fransızlar döneminde büyük iÅŸadamları ve plantasyonların sahipleri Fransız ya da Çinliydi. 1954’ten sonra ise çoÄŸunlukla Çinliler kalmıştı. Bu Çinli kapitalistler Diem’in hükümetini destekliyorlardı. Fakat bu hükümetin temelini ,memurlarını ve subaylarını onlar oluÅŸturmuyorlardı.
Dahası Güney Vietnam’da kapitalizm üretken olmaktan ziyade asalaktı.ABD hükümeti büyük miktarda tüketim maddesi saÄŸlayarak Diem’in hükümetini destekliyordu.
Diem hükümetinin Amerikan yardımı olmadan bir ay bile ayakta kalamayacağını söyleyenler haklı olabilir. Öte yandan ülkede gerçek bir sınıf desteğine ve gerçek bir temele sahip olmadan bir yıl bile yaşayamazdı. Bu temel toprak ağaları ve onların orduda görev yapan çocuklarıydı. Diem onları korumak zorundaydı.
Sonunda Diem Amerika’nın toprak reformu fikrini kabul etti. Ve küçük deÄŸiÅŸikliklerle de olsa bir yasa çıkardı. Ardından komünistlere saldırdı. 1956’da seçim ajitasyonu yapan herkes tutuklandı. Sayısı 50 bine ulaÅŸan tutuklulardan yaklaşık 12bini idam edildi.331954’te komünistlerin çoÄŸunun Kuzey’e gittiÄŸi ve sadece geride 15 bin kiÅŸinin kaldığı düşünülürse bu sayının nekadar büyük olduÄŸu anlaşılacaktır. 1955’in sonlarında devlet terörü Tay Ninh eyaletindeki komünist hücrelerin yarısını dağıttı ve 1956’da parti hücrelerinin yüzde doksanı yok oldu.
Köylerdeki Güneyli komünistler il komitelerine savaÅŸma izni için yalvardılar il komiteleri onların isteklerini geri çevirirken bir yandan da savaÅŸma izni almak için Hanoi’deki liderliÄŸe yalvarıyordu.
Bu sırada Güney Vietnam’daki parti tükenmekteydi. Ve kuzey Vietnam’ın parçası olduÄŸu dünya komünist hareketinde ciddi deÄŸiÅŸimler yaÅŸanıyordu. Stalin ölmüştü ve Kruşçev Stalin’in suçlarını açığa vurmuÅŸ ve komünist devletlerin bundan sonraki dış politikalarının batı ile barış içinde bir arada yaÅŸamak olduÄŸunu söylemiÅŸtir.
Nükleer savaştan çekinen ve kendi diktatörlükleri için endişe eden Rus liderleri açısından barış içinde yaşamanın bir mantığı vardı.
1957’de ve 1958’de Diem hükümeti daha çok toprağı toprak aÄŸalarına verirken parti yeni üyeler kazanmaya devam ediyordu. Fakat 1959’da baskı arttı.1959’un sonunda Kuzeydeki parti Güneyde zaten baÅŸlamış olan hükümet ajanlarının öldürülmesine destek vermeye ve bu hareketin örgütlenip yayılmasına karar verdi.
21 Ngo,1995,Revolutionari History dergisi 3:2 deki (1990) çeşitli makaleler. S.8-43
22 Trullinger,1980,s.45-46
23 Young,1991,s.29
26 örneğin Bui ,1995,s.23-31
27 Eisenhower,1963,s.372.
28 Thayer,1989,s.2-3,Young,1991,s.38-39
33 Young,1991.s.56
24 Nisan 2008, 13:46 tarihinde.
bence hiç de iyi birşey değil.bana hiç yardımcı olmadı.sizin yüzüüzden ödevim yarım kaldı.