‘Denizcilik’ Kategorisi için ArÅŸiv

Trol Çeken Ticari Balıkçı Teknesi

Salı, 06 Kasım 2007

Trol çeken ticari balıkçı teknesi

Trol çeken ticari balıkçı teknesi üstteki yeşil alttaki beyaz renkte olan ve her yönden görülür iki fener gösterecektir.

Boyları 50 metreden daha kısa olan balıkçı teknelerinin, kıç tarafına do÷ru silyon feneri gösterme zorunlulu÷u yoktur.

Su üzerinde ilerlerken bunlara ek olarak borda fenerlerini ve pupa fenerlerini gösterecektir.

Balıkçılıkla uğraşan bir tekne (trol çekme dışında)

Bu tür tekne üstteki kırmızı alttaki beyaz renkte olan ve her yönden görülür iki fener gösterecektir.

Denize döşedi÷i takımların tekneden yatay olarak 150 metreden daha açı÷a do÷ru uzanması durumunda, takımlar do÷rultusunda her yönden görülür beyaz bir fener gösterecektir (su üzerinde ilerlerken borda fenerleri ve pupa feneri gösterecektir).

Feribot (sözgelimi; Raymond Island Feribotu)

Tekne, seyir yönünü belirtmek için her iki ucunda dikey bir do÷ru üzerinde her yönden görülür kırmızı bir fener ve ön ucunda kırmızı fenerin üzerinde her yönden görülür bir yeşil fener gösterecektir.

Demirli amatör balıkçı teknesi

Amatör balıkçı teknelerinin, demirli olduklarında, dikey bir do÷ru üzerinde her yönden görülür beyaz bir fener göstermeleri zorunludur.

Tekneler için gündüz işaretleri (Daymarks for vessels)

Bu işaretler teknelerin u÷raştıkları belirli faaliyetleri göstermek amacıyla her türlü hava koşullarında gündüz gösterilecektir.

Gündüz görüşün kısıtlı oldu÷u koşullarda ayrıca uygun fenerlerin de gösterilmesi gerekecektir. Genellikle daha büyük tekneler tarafından kullanılan bu gündüz işaretlerini tanıyabilmeniz gerekir.

Demirli tekne

Boyları 7 metreden daha kısa olan teknelerin, bir kanal ya da kanal girişi veya her zaman demirledikleri yerlerin dışında, demirli olduklarında bu işaretleri göstermeleri gerekmez.

Öne do÷ru, en iyi görülebilecek yerde, BøR SøYAH KÜRE gösterecektir.

Yelkenli ve motorlu tekne (motorla seyreden)

Öne do÷ru, en iyi görülebilecek yerde sivri ucu aşa÷ı do÷ru olan BøR SøYAH KONø gösterecektir.

Balıkçı teknesi

Troller, a÷lar veya di÷er takımlar

(yolda olan ya da demirli)

Uçları birbirine bitişik øKø SøYAH KONø gösterecektir.

Yedekleyen motorlu tekne

Yedek boyu 200 metreden fazla olan yedeklenen tekne.

Her iki tekne de en iyi görülebilecek yerlerinde, BøR SøYAH EŞKENAR DÖRTGEN şekli gösterecektir.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 65

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 66

Karaya oturmuÅŸ tekne

Bu işaret tehlikede olan ya da yardım isteyen teknelerin işareti de÷ildir (boyları 12 metreden daha kısa olan teknelerin bu işareti göstermesi gerekmez).

En iyi görülebilecek yerde, ÜÇ SøYAH KÜRE gösterecektir.

Kumanda altında bulunmayan tekne

Boyları 12 metreden daha kısa olan teknelerin bu işaretleri göstermesi gerekmez. Tehlikede oldu÷unu de÷il, ancak manevra kabiliyetinin kısıtlı oldu÷unu gösterir. øKø SøYAH KÜRE gösterecektir.

Su çekimi nedeni ile seyri kısıtlı olan tekne

Mevcut su derinli÷inin ve seyre elverişli genişli÷in kendi çekti÷i su ile ilişkisi nedeniyle rotadan ayrılma yetene÷i kısıtlanmış motorlu tekne.

En iyi görülebilecek yerde, BøR SøLøNDøR gösterecektir.

Manevra kabiliyeti kısıtlı olan tekne

Sözgelimi, bir helikopteri indirme/kaldırma, denizaltı kablosu döşeme, denizi doldurma, sualtı çalışmaları yürütme, seyir işaretlerinin bakım ve manevra kabiliyetlerinin çekme işlemi ile kısıtlandı÷ı yedekleme işi ile u÷raşan tekneler gibi.

Bu işaret tehlikede olan ya da yardım isteyen teknelerin işareti de÷ildir. (Tekne demirli oldu÷unda ayrıca demir şekli de gösterecektir).

SøYAH KÜRE, SøYAH EŞKENAR DÖRTGEN, SøYAH KÜRE gösterecektir.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 67

Sualtı faaliyetleri ya da tarama ile uğraşan tekneler Bir tarafında bir engel olan bir tekne, yukarıdaki şekillere ilave olarak, engelin bulundu÷u tarafı işaret etmek üzere, øKø SøYAH

KÜRE ve ayrıca di÷er teknenin geçebilece÷i tarafı işaret etmek üzere øKø SøYAH EŞKENAR DÖRTGEN şekli gösterecektir.

HER øKø TARAFTAKø SøYAH KÜRELER kanal veya geçidin tıkalı oldu÷unu ve teknelerin yola devam etmeden önce talimat almayı beklemeleri gerekti÷ini göstermek amacıyla kullanılabilir.

Küçük bir tekneden yürütülen dalgıçlık faaliyetleri

Dalgıçların faaliyette oldukları tüm tekneler, di÷er tekne kullanıcılarını bilgilendirmek için gece veya gündüz her zaman işaret göstermek zorundadırlar.

Dalgıçlar için gündüz iÅŸareti olarak yüksekli÷i en az 1 metre olan Uluslararası kodunun ‘A’ flamasının bir eÅŸi gösterilecektir. Bu flama her yönden görülebilecek bir yere yerleÅŸtirilecektir.

Bir tekne gece dalışları sırasında uluslararası ‘manevra kabiliyeti kısıtlı tekne’ iÅŸaretini göstermek zorundadır. Yani, dikey bir do÷ru üzerinde üstteki ve alttaki kırmızı ve ortadaki beyaz olan üç fener gösterecektir.

‘Diver below’ iÅŸaretini gösteren bir tekne ya da ÅŸamandıradan 100 metre uzaklık içinde tekne kullanıcıları

ve su kaya÷ı yapanlar için 5 deniz mili hız sınırı uygulanmaktadır.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 68

Ses ve ışık işaretleri (Sound and light signals)

Definitions and classifications

Tanımlar ve sınıflandırmalar

‘Kısa düdük’ – yaklaşık bir saniye süreli düdük sesi

‘Uzun düdük’ – 4-6 saniye süreli bir düdük sesi

Boyları 100 metre ya da daha uzun olan teknelerde düdük, kampana ve

gong bulundurulacaktır.

Daha sonra çatışma tehlikesi geçinceye kadar çok dikkatli hareket edecektir.

Kısıtlı görüş koşularında teknelerin vereceği ses işaretleri (gündüz ve gece) NOT:Kısıtlı görüş koşullarında manevra işaretlerini kullanmayabilirsiniz.

Teknelerin özelliği Azami süre İşaret

Yolda olan ve su üzerinde

ilerleyen motorlu tekne her iki dakikada bir

Yolda olan, ancak su üzerinde

ilerlemeyen motorlu tekne her iki dakikada bir

Kumanda altında bulunmayan tekne

Manevra kabiliyeti kısıtlı olan tekne

Su çekimi nedeniyle seyri kısıtlı olan tekne

Boyları 12 metre ya da daha uzun olan teknelerde düdük ve kampana

bulundurulacaktır.

Boyları 12 metreden daha kısa olan teknelerde yeterli ses işareti

Yelkenli tekne – motorla çalışmayan

Balıkçı Teknesi

Yedekleme ya da çekmeyle u÷raşan tekne

her iki dakikada bir

verebilecek başka bir alet bulundurulacaktır.

Teknelerin birbirlerini gördükleri zaman verdikleri manevra ve uyarı işaretleri.

Aşağıda kullanılan düdük işaretleri aynı kodu kullanan ışık işaretleri ile desteklenebilir.

‘Rotamı sanca÷a do÷ru de÷iÅŸtiriyorum’

‘Rotamı iskeleye do÷ru de÷iÅŸtiriyorum’

‘Tornistan çalıştırıyorum, geri geri geliyorum’

Niyetini anlayamadı÷ınız başka bir tekneyi uyarmak ya da çatışmayı

önlemek üzere yeterli harekete geçip geçmedi÷iniz konusunda kuşkunuz

olması halinde, işaret veriniz.

Uyarı iÅŸaretleri – dar kanallardaki tekneler.

Yetişilip geçilecek olan tekne güvenli geçişe izin verecek hareketi yapmak zorundadır.

‘Senin sancak tarafından yetiÅŸip geçmek niyetindeyim. Lütfen geçmeme

izin vermek için rotanı de÷iÅŸtir’

‘Senin iskele tarafından yetiÅŸip geçmek niyetindeyim. Lütfen geçmeme

izin vermek için rotanı de÷iÅŸtir’

Yetişilip geçilecek tekne tarafından izin veriliyor

Yetişilip geçilecek tekne tarafından izin verilmiyor

Bir kanalın dönüş yerine yaklaşan tekne

Dönüş yerinin di÷er tarafında bulunan tekne işarete cevap verir

Yedeklenen tekne – E÷er bir insan çekiyorsa her iki dakikada bir

Kılavuzluk görevi ile u÷raÅŸan bir tekne – yukarıdaki ses

işaretlerine ek olarak dört kısa düdükten oluşan bir

tanınma işareti verebilir.

Demirli olan bir tekne (boyu 100 metreden kısa olan) bir

dakikadan daha uzun olmayan aralıklarla beş saniye

süre ile bir KAMPANA çalacaktır.

Demirli olan bir tekne (boyu 100 metre ya da daha uzun

olan) bir dakikadan daha uzun olmayan aralıklarla beş

saniye süre ile teknenin baş tarafından KAMPANA

çalacaktır. Kampananın çalınmasının hemen ardından,

teknenin kıç tarafından dakikada bir beş saniye süreyle

GONG çalınacaktır.

Demirli bir tekne yaklaşan bir tekneye çatışma

olasılı÷ını bildirmek üzere UYARI işareti verebilir.

Karaya oturmuÅŸ olan bir tekne, ‘demirli tekne’ gibi

davranmasına ek olarak, kampanasını çalmaya

başlamadan hemen önce ve kampana çalınması

bittikten hemen sonra KAMPANASINA üç ayrı ve

belirgin darbeli vuruşlar yapacaktır.

Boyu 12 metreden daha kısa olan bir tekne yukarıda

belirtilen uygun işaretleri verebilir, vermedi÷i takdirde,

aralarında iki dakikadan fazla süre bulunmayan di÷er bir

yeterli ses işareti vermek zorundadır.

Kısıtlı görüş koşullarında teknelerin yönetimi

Teknenin hızını koşulların üstesiden gelecek şekilde ayarlayınız ve ani rota ya da hız de÷işikliklerine karşı

hazırlıklı olunuz.

Başka bir teknenin sis işaretini kemerenin ön kısmında belirgin bir şekilde duyan her tekne hızını en aza indirecek ya da duracaktır.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 69

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 70

Su kayağı (Waterskiing)

(aquaplanning, paraşütle su kaya÷ı, wakeboarding dahil)

Su kaya÷ı popüler ve heyecanlı bir spor amaçlı tekne kullanma etkinli÷idir. Su kaya÷ı sporu ile u÷raşan tekneler ço÷unlukla yüksek hızda seyrederler. Bu nedenle, tekne kullanıcılarının yerel seyir kurallarını iyi bilmeleri gerekir. Kurallar genellikle işaret levhalarında sergilenmekte ya da Victoria Hükümeti Resmi Gazetesinde ilan edilmektedir.

Ayrıntılı bilgi, yerel yetkililer, liman müdürü, su kurumu ya da MSV’den alınabilir.

Lütfen dikkat:

• Bir ya da daha fazla kiÅŸiyi çeken (yedekleyen) herhangi bir tekne en az 12 yaşında olan bir gözlemci bulundurmak zorundadır.

• Bir tekne bir defada en fazla üç kiÅŸiyi çekebilir.

• Yedeklemeye yalnızca güneÅŸin do÷uÅŸundan bir saat öncesi ile batışından bir saat sonraki süre içinde izin verilmektedir.

• Tekneyle çekilen kiÅŸinin her zaman onaylı bir can yele÷i (PFD) giymesi gerekir.

• Hem çekilen kiÅŸiye hem de çeken tekneye hız ve uzaklık sınırları uygulanmaktadır.

• Bir ya da daha fazla kiÅŸiyi çeken (yedekleyen) herhangi bir tekne tekneyi kullanan kiÅŸi ile gözlemci ve çekilen kiÅŸiyi/kiÅŸileri taşıma kapasitesine sahip olmak zorundadır.

İkinci bölüm örnek sınav soruları (Chapter two sample test questions)

1 Çatışmaları (çarpışmaları) önlemek için çevreyi dikkatli bir şekilde gözlemekten kim sorumludur?

A Tekneyi kullanan kiÅŸi.

B Yolcular.

C Tekne sahibi.

2 Dinlence amaçlı balık tutmak için bir trafik şeridi içinde demirleyebilir misiniz?

A Evet.

B Hayır.

C Yalnızca görüşün açık oldu÷u gündüz saatlerinde.

3 Dinlence amaçlı balık tutmak için teknenizi bir seyir işaretine bağlayabilir misiniz?

A Hayır.

B Evet.

C Evet, ancak yalnızca seyir işaretinin di÷er tekneler tarafından görülecek şekilde bırakılması

koÅŸuluyla.

4 Tüm Victoria sularında yüzen bir kişiden 50 metre uzaklık içinde seyreden tüm tekneler için hız sınırı nedir?

A On deniz mili.

B BeÅŸ deniz mili.

C Güvenli oldu÷unu düşündü÷ünüz herhangi bir hız.

5 Vicoria sahil suları ya da limanlarında, bölge farklı bir uygulama için ayrılmadığı sürece kıyıdan hangi uzaklık içinde 5 deniz mili hız sınırı kuralına uymak zorundasınız?

A 200 metre.

B 100 metre.

C 50 metre.

6 Victoria iç sularında normal olarak kıyıdan hangi uzaklıkta 5 deniz mili hız sınırı kuralına uymak zorundasınız?

A Yüzen kişilerin ya da başka teknelerin olmaması halinde hiç bir uzaklıkta hız sınırı uygulaması

yoktur.

B 20 metre.

C 50 metre.

7 Yolda olan bir teknede seyir fenerlerini ne zaman yakmanız ve göstermeniz gerekir?

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 71

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 72

A Yalnızca karanlık oldu÷unda.

B Güneşin batışından do÷uşuna kadar olan sürede ve görüşün kısıtlı oldu÷u koşullarda.

C Geceleri yalnızca liman bölgelerinde.

8 Bir ‘Access Line’ı kimler kullanabilir?

A Kıyıdan yolcu alan ya da yolcu bırakan herhangi bir tekne.

B Su kaya÷ı yaptıran tekneler.

C Kıyıya yakın demir atmak isteyen herhangi bir tekne.

9 Dar kanallar, trafik ayrım düzenleri ve tekne geçmeyle ilgili özel kuralların dışında motorlu tekneler:

A Yelkenli Teknelerden (motorla de÷il yelken ile seyreden) uzak durmalıdırlar.

B Balık tutma işleminin yürütüldü÷ü ticari balık teknelerinden ve manevra kabiliyeti kısıtlı olan teknelerden uzak durmalıdırlar.

C Yukarıda belirtilen teknelerin tümünden uzak durmalıdırlar.

10 Bir tekneyi dar bir kanalda ya da nehirde nerede kullanmanız gerekir?

A øskele tarafında (sol tarafta).

B Kanalın ortasında.

C Sancak tarafında (sa÷ tarafta).

11 Victoria iç sularında su kayağı yapan kiÅŸileri çeken teknelerin kıyıya kayak yapılan hızda yanaÅŸabildikleri ya da kıyıdan kalkabildikleri ‘Access Lane’ler:

A Su kuzey yönünde güvenli seyire elverişlidir.

B Su do÷u yönünde güvenli seyire elverişlidir.

C Su güney yönünde güvenli seyire elverişlidir.

15 Gece bir akarsuya doğru (denizden girerken) seyir halindeyken kanal içinde kalmak için hangi tarafta bir kırmızı çakar borda feneri yakmak zorundasınız?

A øskele tarafında (sol tarafta).

B Sancak tarafında (sa÷ tarafta).

C Her iki tarafta (farketmez).

16 Akarsudan denize doğru seyrederken kanalın içinde kalmak için hangi tarafta bu tür bir seyir işareti bulundurmanız gerekir?

A ‘Access Lane’ sözcüklerini gösteren iki yeÅŸil ÅŸamandıra ile belirtilmektedir.

B Her biri arkadaki turuncu daire şeklinde bir işaret feneri ile aynı hizada olan iki set siyah ve sarı

üçgen kıyı işaret feneri ile belirtilmektedir.

C Yukarıda belirtilenlerden birisi ya da her ikisinin kombinasyonu ile belirtilmektedir.

12 Bir teknenin su kayağı yapan bir kişiyi çekerken gözlemci için uygulanan alt yaş sınırı nedir?

A 16.

B 12.

C 10.

A Sancak tarafında (sa÷ tarafta).

B øskele tarafında (sol tarafta).

C Her iki tarafta (farketmez).

17 Çatışma (çarpışma) riskinin oluştuğu bir durumda (şekilde gösterildiği gibi) mavi teknenin:

13 Yaklaşmakta olan bir tekne beş (5) kısa düdük çalmaktadır. Bu, teknenin:

A Yönünü sancak tarafına (sa÷ tarafına) do÷ru de÷iştirmekte oldu÷unu gösterir.

B Motorunu tornistan etti÷ini gösterir.

C Niyetinizden emin olmadı÷ını ya da çatışmadan kaçınmak için yeterince önlem alıp almadı÷ınız konusunda kuşkulu oldu÷unu gösterir.

14 Bu işaretin anlamı nedir?

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 73

A Yönünü de÷iştirmesi ve hızını koruması gerekir. Yalnızca yol vermesi gereken teknenin yetersiz önlem alması halinde çatışmayı önleyici önlemleri alması gerekir.

B Yol vermesi gereken teknenin çatışmayı önleyici önlemleri aldı÷ını açık bir şekilde görünceye

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 74

kadar hızını azaltması ya da durması gerekir.

C Yönünü de÷iştirmesi gerekir.

Tüm soruları yanıtlayınız

Soru.1. A Soru.2. B Soru.3. A Soru.4. B Soru.5. A

Soru.6. C Soru.7. B Soru.8. B Soru.9. C Soru.10. C

Soru.11. C Soru.12. B Soru.13. C Soru.14. A Soru.15. A

Soru.16. B Soru.17. A

Olayların ve kazaların bildirilmesi (Reporting incidents and accidents)

Ölüm ya da yaralanma vakalarında ya da hasar gören mülkün sahibi olay yerinde olmadı÷ında, mümkün olan en kısa sürede kaza ile ilgili tüm ayrıntıları kazanın oldu÷u yere en yakın polis karakoluna bildiriniz. Kazaya karışan tekne sürücüleri, kendi teknelerini, mürettebatını ya da yolcularını tehlikeye atmadan kazaya karışan di÷er kişilere yardım etmelidirler. Yaralanan herhangi bir kişiye ya da o kişinin temsilcisine ve hasar gören mülk sahibine ad, soyad, adres ve kimliklerini vermek zorundadırlar.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 75

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 76

Acil durumlarla başa çıkma (Coping with emergencies) Birçok tekne yangını yakıt ikmali ya da hemen ardından yakıt dumanının hala mevcut oldu÷u sırada meydana gelmektedir. Yakıtın oldu÷u her yerde her zaman yangın tehlikesi vardır.

Fire

Birçok tekne yangını yakıt ikmali ya da hemen ardından yakıt dumanının hala mevcut oldu÷u sırada meydana gelmektedir. Yakıtın oldu÷u her yerde her zaman yangın tehlikesi vardır.

Yakıt güvenli÷i yangının önlenmesinde kritik faktördür. Koklama, ço÷unlukla yakıt dumanı ya da dökülen yakıtın belirlenmesinin en iyi yöntemidir. Riski en aza indirmek için uygun önlemler alınız.

Smell is often the best method detecting fumes or spillage. Take sensible steps to minimise the risk.

Yangın nedenleri

• Bozuk gereçler.

• Dikkatsizlik.

• Yanlış kullanım.

Korunma (teknede)

• Uygun onaylı yangın söndürme aletleri taşıyınız.

• Yangın sündürme aletlerini yangın riski olan bölgelerde bulundurmayınız. Sözgelimi; yakıt bidonlarının yanı gibi.

• Yangın söndürme aletlerini düzenli olarak kontrol ediniz.

• Duman alarmı takınız (teknede uyumanız halinde) ve alarmı düzenli olarak kontrol ediniz.

• Mutfakta bir yangın battaniyesi bulundurunuz ve battaniyeyi oca÷ın yakınında tutmayınız.

• Yakıt ve LPG’yi do ÷ru bir ÅŸekilde yerleÅŸtiriniz.

• Aşınıp aşınmadıklarını anlamak için, dayanıksız yakıt borularını düzenli olarak kontrol ediniz ve teknede yedek bir boru bulundurunuz.

• Gazlı aletlerin üzerine bir uyarı notu koyunuz – (‘kullanmadı÷ınız zaman gazı kapatınız’ gibi).

• Gaz ve yakıt buharı belirleyici aletler takınız ve bunları düzenli olarak kontrol ediniz.

• Tekneyi temiz ve düzenli tutunuz; sintine ve karinada ya÷ ya da yakıt olmamasını sa÷layınız.

• Oca÷ın üzerine perde takmayınız.

Korunma (y at limanında)

• Yangın söndürme gereçlerinin yat limanında (marinada) nerede olduklarını ve nasıl kullanıldıklarını

ö÷reniniz.

• Aşırı ısınabileceklerinden, kıyıdaki elektrik kablolarını bir makara ya da bobine sarılmış durumda bırakmayınız.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 77

• Yakıt doldururken a÷zı geniÅŸ bir huni kullanınız ve etrafa sıçrayan yakıt damlacıklarını temizleyiniz

(sıçrayan yakıt damlacıkları güverteyi tehlikeli bir şekilde kaygan hale getirecektir).

• E÷er mümkünse, yakıt depolarını, tekneden uzakta iyice havalandırılmış sigara içilmeyen bir yerde doldurunuz

• Uyarı - Teknede insan varken yakıt doldurm ayınız.

• Yedek yakıtı, kapa÷ı sıkı bir ÅŸekilde kapalı güvenli bir konteyner içinde muhafaza ediniz.

• Ya÷lı ya da yakıt bulaÅŸmış bez parçalarını teknede tutmayınız.

Yangınla Mücadele

• Alarm veriniz (teknedeki di÷er kiÅŸilere ve kurtarma kuruluÅŸlarına).

• Tekneye rüzgardan en az etkilenecek ÅŸekilde manevra yaptırınız (genellikle rüzgaraltı).

• Yangının kapalı bir alanda çıkması halinde, oksijeni azaltmak için tüm sürme kapıları, menfezleri ve delikleri kapatınız.

• Yanan cismin güve nli bir ÅŸekilde hareket ettirilebilmesi halinde, derhal tekneden atınız.

• GevÅŸek yakıt boruları yerinden oynayıp yangını büyütebilece÷inden, yakıt ve gaz borularını DERHAL

kapatınız.

• Yangını, yangın söndürme aletleri ile söndürmeye çalışınız ve aleti alevlerin üzerine de÷il do÷rudan yanan cismin kendisine do÷ru yönlendirmeyi unutmayınız.

• Yangını söndürdükten sonra, yeniden alevlenmeyi önlemek için bölgeyi sürekli olarak gözleyiniz.

• Tekneyi terk etmeniz gerekti÷inde, baÅŸka tekneye do÷ru gitmeyiniz. Sizi sürükleyebilece÷inden ya da suya yakıt dökülebilece÷inden, tekneyi rüzgaraltı pozisyonda bırakmayınız (can yele÷i giymiÅŸ olaca÷ınızı umut ediyoruz).

Yangın çıkmış olan bir başka tekneye yardımcı olma

• BaÅŸka bir teknede çıkan yangın uzun siyah duman çubu÷u ile belirtilmektedir.

• BaÅŸka bir teknede çıkan yangın uzun siyah duman çubu÷u ile belirtilmektedir.

• Küçük teknelerdeki yangınların ço÷unun yakıt, ocaklar, gaz ya da yakıt sızıntılarından kaynaklandı÷ını unutmayınız. Yakıt ve gaz kaynaklı yangın çok çabuk yayılır. Küçük bir sıçrama bile alevlerin patlayarak yayılmasına neden olabilir.

Yangın Teo risi

Yangının ÜÇ (3) ana unsuru vardır. Bu unsurların yeterli miktarda bir araya gelmesi halinde yangın çıkacaktır.

Bu unsurlar şunlardır:

• YAKIT

• ISI

• HAVA (OKSøJEN)

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 78

Bu kuralı bozan özel bir durum mevcuttur. Bu øÇTEN YANMA ya da KENDøLøöøNDEN YANMADIR.

Bu nedenle, bu unsurlardan herhangi birinin ortadan kaldırılması halinde yangın sönecektir. Ortadan kaldırılan unsur yangını söndürmek için kullanılan maddeye ba÷lıdır.

• YAKITIN ORTADAN KALDIRILMASI – YAKIT KAYNAöINI KESME

• ISININ ORTADAN KALDIRILMASI - SOöUTMA

• HAVANIN ORTADAN KALDIRILMASI – YANGINI OKSøJENSøZ BIRAKARAK SÖNDÜRME

Denize adam düşmesi

Denize adam düşmesi halinde, yapılacak en kötü şey arkasından suya atlamaktır. Böylece bo÷ulma vakası olasılı÷ı derhal iki katına çıkmaktadır. Bu durumda, motoru durdurup alarm veriniz ve pervaneyi çabucak düşen kişiden uzak bir yöne do÷ru çeviriniz, denize düşen kişiye can simidi, at nalı şeklinde cankurtaran gereci ya da can yele÷i (PFD) atınız ve kişiyi sürekli gözünüzün önünde bulundurunuz.

Kazazedeyi teknenin yan taraflarından içeri almaya çalışmanız halinde küçük tekne alabora olabilece÷inden ya da su alabilece÷inden, kazazedeye teknenin içinden, tercihen teknenin kıç tarafından yardımcı olunuz. Kıç tarafında asma kat olan teknelerde denize düşen kişi bordanın en alçak yerinden içeri çekilmelidir.

Kazazedeler yaralı, üşümüş ve bitkin olabilirler. Çaba sarf edememeleri durumunda kendilerini tekneye almak zor olabilir. Mümkün olan her zaman ve her türlü koÅŸulda ‘denize adam düşmesi’ ile ilgili alıştırmaları yapınız.

Teknede ilk yardım (First aid afloat)

Hipotermi

‘Hipotermi’ (donma) terimi vücut ısısının azalması anlamına gelmektedir. ‘Suya Batmaya Ba÷lı Hipotermi’ bir kiÅŸinin so÷uk suda kalması sonucu ortaya çıkan akut bir hipotermi türüdür. Victoria kıyılarında suyun ısısı, yıl içinde yaklaşık 9.5 dereceden (kış ortası) 22 dereceye (yaz ortası) kadar de÷iÅŸmektedir. AÅŸa÷ıdaki grafik normal yapılı bir yetiÅŸkinin kış ortasında suda üç saatten daha uzun bir süre yaÅŸayamayaca÷ını göstermektedir.

Arama ve kurtarma operasyonu başlayıncaya kadar kaybedilen zamanı düşündü÷ünüzde, geriye kalan süre çok kısadır.

Åžekilde gösterilen ‘H.E.L.P’ (Isı Kaybını Azaltma DuruÅŸu) pozisyonu hipotermi ile mücadele etmede yararlı ve so÷uk sudaki kiÅŸi için bir cankurtaran olabilir.

UYARI: Alkollü içki içme, yüzmeye çalışma ya da su içinde hareket etme vücudun ısısını çok çabuk kaybetmesine neden olacak ve bu da hipoterminin başlamasını hızlandıracaktır.

Tedavinin temel noktaları:

• Kazazedeyi so÷uk ortamdan uzaklaÅŸtırınız.

• Kazazedeyi so÷uk rüzgardan koruyunuz.

• BaÅŸ, boyun, gö÷üslerin yan kısmı, koltukaltları ve kasıklar gibi ısı kaybının fazla oldu÷u bölgeleri sıcak tutunuz. Kol ve bacaklara sıcak uygulamayınız, masaj yapmayınız ya da bu organları ovmayınız.

• Kazazedenin durumunun kötüye gidip gi tmedi÷ini gözleyiniz.

• Bilinci yerinde olmayan kazazedeyi soluk yolunun açık olmasını sa÷layarak yan yatırınız ve gerekli olması halinde, suni solunum ve kalp masajinı birlikte uygulayınız. Isıtma yöntemlerini uygulamayı sürdürünüz.

• Alkol ya da sıvı vermeyiniz.

• Kazazedenin yürümesine izin vermeyiniz.

• Tıbbi yardım isteyiniz.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 79

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 80

Her tekne uygun bir ilk yardım seti bulundurmak zorundadır.

Basit bir ilk yardım seti eczaneden satın alınabilir ve bu set güneş yanı÷ı kremi, deniz tutmasına karşı tabletler ve olta kancalarını çıkarmak için kullanılan bir pense ile takviye edilebilir.

ølk yardım seti, üzerinde açık bir şekilde ilk yardım seti oldu÷u belirtilen sa÷lam ve su geçirmez plastik bir kutu içinde tutulmalı ve gerekli olması halinde teknedeki herkesin ulaşabilece÷i güvenli bir yere konulmalıdır. Sete ayrıca, temel ilk yardım tekniklerinin açıklandı÷ı bir kitapçı÷ın da dahil edilmesi gerekir.

Kanama

Küçük bir kesik dezenfektan bir solüsyon ile yıkanarak ve uygun sargı bezi ile kapatılarak kolaylıkla tedavi edilebilir. Yaranın üzerine doğrudan baskı uygulamak kanamayı durdurmanın en etkili yöntemidir. Ayrıca, yaralanan organın yukarı kaldırılması da kanamayı kontrol altına almada yardımcı olacaktır. Zaman zaman daha a÷ır yaralanmalar meydana gelebilir. Özellikle pervanenin neden oldu÷u kol veya bacak yaralanmaları sonucu a÷ır kanamalar ortaya çıkabilir. Bu tür kanama sadece, böylesi a÷ır bir vakada yalnızca son çare olarak başvurulan atardamar turnikesi uygulama yöntemi ile kontrol altına alınabilir.

Atardamar turnikesinin, bacak ya da kolun üst kısmında, diz ve dirsek eklemlerinden oldukça uzakta bir yere uygulanması gerekir. Turnike malzemesi olarak geniÅŸ (5.0–7.5 cm) yumuÅŸak bir bandaj, ÅŸerit ya da geniÅŸ bir kemer kullanınız ve bu malzemeyi kol ya da baca÷a birkaç kez sarınız. Kanamanın azalaca÷ı yerde artması turnikenin yanlış uygulandı÷ını göstermektedir. Bu durumda turnike açılmalı ve yeniden uygulanmalıdır. Turnike do÷ru bir ÅŸekilde uygulandıktan sonra, uygulama zamanı hastanın üzerinde bir yere açık bir ÅŸekilde yazılmalıdır. Turnikenin üzeri giysi ya da baÅŸka bir sargı ile kapatılmamalıdır. Hastayı mümkün olan en kısa sürede hastaneye götürmek gerekir.

Atardamar turnikesine yalnızca, a÷ır ve kontrol altına alınamayan kanamalarda son çare olarak başvurulaca÷ını unutmayınız. Di÷er tüm kanama vakalarında kanayan yere parmakla do÷rudan basınç ya da tampon uygulama kanamayı durdurmak için başvurulacak ilk yöntem olmalıdır.

Yanıklar

Yanan yeri derhal bol miktarda so÷uk su (deniz suyu mükemmeldir) ile nazik bir şekilde yıkayınız. Yanı÷a, giysilerin emerek deri altına geçirebildi÷i bir kimyasal madde neden olmadı÷ı sürece, hiç bir zaman su kabarcıklarını patlatmayınız ya da giysileri kesmeyiniz.

Yanık yeri temiz, kuru ve steril bir yanık sargı bezi ya da temiz bir bez parçası ile hafifçe kapatınız ve hastayı

sakinleştiriniz. Mümkün olan en kısa sürede tıbbi yardım isteyiniz.

Deniz tutması

Deniz tutması, vücudunuzu teknenin salınımlarına alıştırmak için denize açılmadan bir gece önce teknede uyumanız halinde birçok durumda önlenebilir. Kuşkusuz bu küçük teknelerde olanaksızdır. Bu durumda, eczacı ya da doktorun önerdi÷i şekilde deniz tutmasına karşı tabletler kullanabilirsiniz. Ancak, bazı ilaçlar uyku hali yaratabilece÷inden dikkatli olunuz.

Deniz tutması halinde, kendinizi sürekli meÅŸgul tutunuz ve temiz hava alınız. Hastalı÷ı artıraca÷ından başınızı e÷meyiniz. Kraker yiyiniz, ‘barley’ ÅŸekeri ya da kuru meyve çi÷neyiniz. Ayrıca zencefil de deniz tutmasına karşı tedavi edici özelli÷i olan bir bitki olarak kabul edilmektedir. Geçici olarak yakıt dumanları ve yiyecek kokularına maruz kalan kapalı alanlardan uzak durunuz.

Deneyimli denizciler, gerek denize açılmadan önce, gerekse denizde oldukları zaman a÷ır ve ya÷lı yiyecekler ile alkol içermeyen bir beslenme yöntemi uygulamaktadırlar.

şe maruz kalmaGüne

Avustralya, güneşin ultraviyole (morötesi) ışınlarına maruz kalmaktan kaynaklanan cilt kanserinin dünyada en fazla görüldü÷ü ülkedir. Yıl boyunca varolan ultraviyole ışınları yaz saatinin uygulandı÷ı dönemde saat 11.00 ile

15.00 arasında en fazla etkilidir.

Sudan yansıyan ışınlar fazladan radyasyon etkisi yarattı÷ından tekne sürücüleri özellikle risk grubuna girmektedirler.

Koruyucu tedbirler almak önemli olup, en iyi korumayı giysiler sa÷lamaktadır. GüneÅŸe maruz kalan bölgeleri, yüzü, kulakları ve boynu örten bir ÅŸapka ile koruyunuz ve uzun kollu gömlek giyiniz. GüneÅŸe maruz kalan yerlere maksimum koruma faktörlü - SPF 15+ya da daha fazla– suya dayanıklı ve geniÅŸ spektrumlu bir koruyucu krem ve ayrıca duda÷ınıza güneÅŸe dayanıklı dudak kremi sürünüz. Koruma kremini dışarı çıkmadan 20 dakika önce ve daha sonra her iki (2) saatte bir sürünüz. Cilt kanserini önlemeye iliÅŸkin bilgi için, (03) 9635 5303 numaradan Anti- Cancer Council’s SunSmart Hotline’ı (Kanserle SavaÅŸ Derne÷i SunSmart Bilgi Hattı) arayınız.

Güneş yanı÷ını tedavi etmek için, etkilenen bölgeye so÷uk ve nemli kompres uygulayınız, ancak su kabarcıklarını patlatmayınız. Hastaya bol miktarda sıvı içiriniz ve derhal tıbbi yardım isteyiniz.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 81

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 82

Tehlike iÅŸaretleri (Distress signals)

Aşa÷ıdaki işaretler uluslararası düzeyde kabul gören ve tehlike ve yardım ihtiyacını gösteren işaretlerden bazılarıdır. Bu işaretlerin belirtilen amaçların dışında kullanılmaları yasaktır.

1. Kısa aralıklarla her defasında kırmızı yıldızlar saçan roket veya mermiler.

2. (a) Mors Kodu ile SOS’den oluÅŸan bir grup iÅŸaretin herhangi bir fener ya da ses iÅŸaret verme yöntemi ile gönderilmesi.

(b) “Mayday” sözcü÷ünün sürekli söylenmesinden ibaret bir iÅŸaretin

telsizle gönderilmesi.

3. Üzerinde veya altında bir küre ya da küreye benzer herhangi bir nesne bulunan

dört köşe bir bayrak.

4. Paraşütlü bir roket fişe÷i veya kırmızı ışık gösteren bir el fişe÷i.

5. Turuncu (portakal rengi) duman veren bir duman iÅŸareti.

6. Her iki yana do÷ru açılan kolların yavaş yavaş ve sürekli olarak indirilip kaldırılması.

7. (a) Uluslararası kabul gören turuncu (portakal rengi)

diktörtgen bir yelken bezi üzerine siyah V harfi: ya da

(b) Siyah bir kare ve daire.

8. Bir boya iÅŸareti.

9. NC harfleriyle Uluslararası Tehlike øşaret Kodunun gösterilmesi.

10. Herhangi bir ses iÅŸareti aletinin sürekli olarak çalınması – SOS.

11. EPIRB (Acil Mevkileri Belirtmek Üzere Radyo Kerterizleri Yayınlayan Vericiler).

12. Ucuna bez parçası takılmış kürek gösterilmesi.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 83

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 84

Tekneyi terketme (Abandoning vessel)

Teknenizin alabora olmasi ve düzeltememeniz durumunda, tekneyi yalnizca herhangi bir çözüm olmadiginda son çare olarak terkediniz. Kurtarma teknesi tarafindan görülme sansinizi artirmak için tekneye yakin durunuz. Can yeleginizi (PFD) çikarmayiniz; su içinde olmaniz halinde, HUDDLE ya da HELP pozisyonlarinda durunuz.

Çok yakın ve çıka÷ınız uygun bir yeri olmadı÷ı sürece karaya do÷ru yüzmeyiniz. Uzaklıklar yanıltıcı olabilir. Suda teknenin görülmesi bir kişinin görülmesinden daha kolaydır.

Alabora olmuş tekneden EPIRB ve tehlike işaretlerini çıkarmaya ve alarm vermeye çalışınız. Hem gemiler hem de uçak/helikopter tarafından olabildi÷ince görünebilmenizi sa÷layınız. E÷er mümkünse, üzerinize fazla giysiler giyiniz. Sizi sıcak tutacak olan bu giysiler hipoterminin başlamasını geciktirebilir.

Teknenizi terketmeniz durumunda EPIRB ve tehlike işaretlerini yanınıza almaya çalışınız.

EPIRB’i açınız ve size kapatma talimatı verilinceye kadar açık tutunuz.

Helikopter ile kurtarma (Rescue by helicopter)

Helikopter ile kurtarma, teknelerde ya da denizde yaralı ya da mahsur kalmış kişilere yardımcı olmada kurtarma ya da personelin sevkinin hızlı ve etkin bir yöntemidir.

Mahsur kalmış bir tekne için arama çalışmaları direkt haberleÅŸmenin kurulamaması durumunda bir sorun yaratabilir. Bir EPIRB mevkinin belirlenmesinin en iyi yöntemidir; duman iÅŸaretleri, ve/veya üzerinde ‘v’ iÅŸareti olan bir bez de, belirlemede yardımcı olacaktır.

Daha kolay, güvenli kurtarma çalışmaları için, bir helikopterin rüzgarda her türlü kurtarma halatı ile operasyon yürütmesi tercih edilir. Operasyonu kolaylaştırmak için tekne yolda olmalı ve dümeni rüzgarın yönüne göre 20 ile

30 derece sa÷a ya da sola kırılmalıdır. Bu uygulama, helikopterin pilot ve mürettebatına daha iyi görünürlük vererek ve pervanenin aşa÷ıya do÷ru yarattı÷ı rüzgarın tekne ve helikopterin arkasında kalmasını sa÷layarak, helikopterin teknenin üzerinde kalmasına olanak sa÷lar.

Hasarlı bir tekneden kişi kurtarma çalışmaları, helikopterin hedef üzerinde hareketsiz durmasının gerekti÷i bir tekni÷in uygulanmasını gerektirir. Hazırlanmak için güvertedeki tüm sabit olmayan nesneler güvenli biçimde yerleştirilmeli ya da ba÷lanmalı ve helikopterin gelişinden önce açık bir alan hazır edilmelidir.

Kurtarma halatı hiç bir zaman tekneye bağlanmamalıdır. Ba÷lanması durumunda, özellikle fırtınalı havada, helikopteri sürükleyecektir. Bu koşullarda kopan bir kurtarma halatının yarataca÷ı tehlike de dikkat edilmesi gereken önemli bir husustur.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 85

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 86

Üçüncü bölüm örnek sınav soruları (Chapter three sample test questions)

1 Bir telsiz mesajı baÅŸlangıcında “Mayday” sözcüğünün ne zaman üç defa kullanılması gerekir?

A Bir tekne bozuldu÷unda ve yardım talep etti÷inde.

B Tekne ciddi ve acil bir tehlike içinde oldu÷unda.

C Bir seyir uyarısı anonsu verildi÷inde.

2 Bir telsiz mesajı baÅŸlangıcında “pan pan” sözcüğünün üç defa kullanılması neyi gösterir?

A Ardından bir tekne ya da bir kişinin güvenli÷i ile ilgili çok acil bir mesajın gelece÷ini.

B Ciddi ve acil bir tehlike içinde olan bir tekneyi.

C Bir seyir uyarı anonsunun başlamakta oldu÷unu.

3 Tekneniz ciddi ve acil bir tehlike içinde olduÄŸundan, telsizinizden bir tehlike mesajı gönderiyorunuz. “Mayday” sözcüğünü üç defa kullanmanızın ardından mesajınızda daha sonra saÄŸlamanız gereken iki önemli bilgi nedir?

A Adınız ve teknenin adı.

B Teknenizin adı (ya da tekneyle ilgili di÷er belirleyici ayrıntılar) ve mevkiniz.

C Hava koşulları ve mevkiniz.

4 Aşağıdakilerden hangisi bir tehlike işareti değildir?

C Kıyıya do÷ru yüzmek.

8 Tekneniz acil ve ciddi batma tehlikesi altında ve siz çevredeki teknelerin dikkatini çekmek için bir tehlike

işaret fişeği yakmak üzeresiniz. Açık ve güneşli bir gün olduğundan, aşağıda belirtilen işaret fişeklerinden hangisini kullanmanız gerekir?

A Turuncu dumanlı işaret fişe÷i.

B Beyaz işaret fişe÷i.

C Kırmızı işaret fişe÷i.

9 Uzun bir süre soğuk suda kalmış ve belirgin bir şekilde hipotermi (vücut ısısının çok düşük olması) gösteren bir kişiye tedavi uygularken:

A Kişiye alkollü içecek vermeniz ve tıbbi yardım istemeniz gerekir.

B Kişiye ılık içecekler vermeniz ve tıbbi yardım istemeniz gerekir.

C Kişiyi so÷uk ortamdan uzaklaştırmanız ve so÷uk rüzgardan korumanız gerekir.

10 Teknenizde acil bir durum ortaya çıkıyor ve siz yardım için işaret vermeniz gerektiği değerlendirmesini yapıyorsunuz. İşaret fişeklerini:

A Yardıma gereksiniminiz oldu÷unun farkına varır varmaz çekersiniz.

B Saatte bir çekersiniz.

C Bir helikopter/uçak görebildi÷inizde ya da kıyıdaki veya di÷er teknelerdeki kişiler görüş

mesafesinde oldu÷unda çekersiniz.

A Kırmızı işaret fişe÷i.

B Yeşil işaret fişe÷i.

C Kollarınızı yana do÷ru açıp yavaş yavaş ve sürekli olarak kaldırıp indirmek.

5 Tekneniz yolda olduğunda bir kişi denize düşüyor. Bu durumda ne yapmanız gerekir?

Tüm soruları yanıtlayınız

Soru1. B Soru2. A Soru3. B Soru4. B Soru5. A

Soru6. A Soru7. B Soru8. A Soru9. C Soru10. C

A Pervaneyi kişiden uzak tutacak şekilde manevra yapmanız, kişiye can yele÷i atmanız ve hiç bir zaman kişiyi gözden kaybetmemeniz.

B Sizin ya da di÷er bir yolcunun can yelekleriyle hemen suya atlamanız.

C Motoru tornistan etmeniz ve kişiye yardımcı olmanız.

6 Teknenizde yangın çıktığında derhal yapmanız gereken nedir?

A Alarm veriniz ve rüzgarın alevleri artırmasını en aza indirecek şekilde manevra yapınız.

B Can yele÷ini giyiniz.

C Alevlerin üzerine su dökünüz.

7 Teknenizin motoru beklenmedik bir şekilde durdu ve tekrar çalıştıramıyorsunuz. Bu durumda ilk olarak ne yapmanız gerekir?

A FiÅŸekleri yakmak.

B Seçeneklerinizi de÷erlendirmek ve uygunsa demir atmak.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 87

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 88

PWC’ler (PWCs)

PWC, yürütme kuvvetinin motor oldu÷u aquascooter, jet bike, jet ski, waver runner, ski free, motorlu sörf gereci ve benzeri tekneleri tanımlamaktadır. PWC’ler ayrıca ‘powerskis’ olarak da bilinmektedir.

PWC kullanan kiÅŸilerin, PWC’nin türüne bakmaksızın, bunların yalnızca baÅŸka tür bir tekne olduklarını ve

‘motorlu teknelere’ iliÅŸkin kurallara uygun olarak kullanılmaları gerekti÷ini unutmamaları gerekir.

Bununla beraber, PWC’ler geleneksel teknelerden çok daha fazla manevra kabiliyetine sahiptirler ve yanlış ellerde olmaları halinde, kullanıcı ve su yollarımızdan yararlanan di÷er kiÅŸiler için tehlike oluÅŸturabilirler. Tüm di÷er tekne kullanıcıları gibi PWC kullanıcıları da, kullanmayı düşündükleri herhangi bir su yoluna uygulanan seyir kuralları ile bu kitapçıkta ana hatlarıyla açıklanan genel kuralları bilmek zorundadırlar. Her

zaman tekne rampalarında ve plajlarda bulunan işaret levhalarını okuyunuz ve özellikle kişisel deniz araçlarına uygulanabilen yerel kuralları kontrol ediniz.

Waterskier/aquaplaner/ wakeboarder/paraflyer çekmek için kullanıldı÷ında su kaya÷ı sporuna uygulanan kurallar izlenmelidir. Emin olunmaması halinde, yerel kurallara iliÅŸkin ayrıntılar, MSV’den (Tel: 03 9655 3399 web sitesi: www.marinesafety.vic.gov.au) ya da yerel denizcilik kurumundan elde edilebilir.

Kayıt

Tüm PWC’lerin, Victoria’nın iç ve sahil sularında kullanılmaları durumunda MSV’ye kayıtlı olması zorunludur. PWC sahipleri teknelerini VicRoad ya da yetkili kuruluÅŸ aracılı÷ıyla kayıt ettirebilirler.

PWC kayıt numaraları en az 100 mm yüksekli÷inde olmalı ve aÅŸa÷ıdaki resimde gösterildi÷i gibi PWC’nin baÅŸ tarafının her iki yanında sergilenmelidir. Numaralar zeminle tam bir kontrast oluÅŸturmalı ve tekne seyir halindeyken uygun bir uzaklıktan açıkça görülebilmelidir. Tekneye ayrıca geçerli bir kayıt etiketi de yapıştırılmalıdır.

Yasal olarak takılması gereken bu ‘çıkartma etiketlerine’ PWC’yi süslemek ya da kendine özgü özelliklerini belirtmek amacıyla sa÷lanan çıkartma ya da ÅŸeritlere göre öncelik verilmek zorundadır.

Kuralları içeren çıkartmalar

Önemli kullanma kurallarını ana hatlarıyla açıklayan bir çıkartma deniz malzemeleri satış yerlerinden ve PWC

kuruluşlarından alınabilir.

PWC kullanıcılarından, çıkartmayı dümen kontrol panelinin yanına yapıştırmaları istenmektedir.

PWC ehliyet iÅŸlemi

Ehliyet edinme koşulları (el kitabının 8).

EÄŸitim

PWC kulüp ve kuruluşları size bu spor dalına ilişkin e÷itim sa÷layabilir ve talimatlar ile dinlence etkinliklerine katılım konusunda yardımcı olabilirler.

Uzaklığı koruma

Bu konuda denizcilik kurumu yetkililerine yapılan ÅŸikayetler en fazla PWC’lerin denizi kullanan di÷er kiÅŸilere ve/veya kıyıya yakın kullanımı ile ilgilidir.

5 deniz mili ya da daha fazla hızda bir PWC kullanırken en az aşa÷ıdaki uzaklıkları korumak zorundasınız:

Tüm sular

Suda olan bir kişiden 50 metre uzaklıkta; başka bir PWC dahil, bir di÷er tekneden 50 metre uzaklıkta; bir dalgıç flamasından / şamandırasından / teknesinden 100 metre uzaklıkta.

Sahil suları

Kıyıdan 200 metre uzaklıkta; iskele, kagir iskele, tekne kıza÷ı, dalış platformu ya da tekne rampasından 50

metre uzaklıkta.

İç sular

Kıyıdan 50 metre uzaklıkta; sabit ya da yüzen cisimlerden 50 metre uzaklıkta. Aşa÷ıdaki durumlarda tekneler arasında asgari uzaklık koşulu uygulanmaz:

• teknelerin yetkili bir su sporu kuruluÅŸu tarafından sa÷lanan gerçek e÷itim ya da bir etkinlik ile u÷raÅŸmaları

• teknelerin, tekneler arası olması gereken uzaklı÷ın suyun geniÅŸli÷i nedeni ile korundu÷u, PWC’lere özel bir bölge içinde kullanılması.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 89

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 90

Bunlar asgari güvenlik uzaklıklarıdır ve özel yerel bir kural sa÷lanmadı÷ı sürece, tüm su yollarında uygulanmak zorundadır.

PWC’ler yüzülen ve sörf yapılan plajlar ile di÷er teknelerin birbirlerine yakın mesafede oldukları/seyrettikleri bölgelerden (sözgelimi; tekne rampaları, demir attıkları/karaya ba÷landıkları, yat yarışları gibi) uzak durmalıdırlar.

Gürültü

PWC’ler ile ilgili olarak yapılan en yaygın ÅŸikayetlerden biri çıkardıkları gürültüdür.

Birçok PWC kullanıcısı yerleşim yerlerine ya da popüler dinlence bölgelerine yakın yerlerde toplanma ve sürekli aynı bölgede gezinme e÷ilimindedir. Bu gürültü kıyıdan yararlanan kişileri ve ayrıca kıyıdan belli uzaklıkta oturan bölge sakinlerini ço÷unlukla rahatsız edebilmektedir.

PWC’lerin ço÷u, tek başına olduklarında di÷er teknelerle karşılaÅŸtırıldı÷ında fazla gürültülü de÷ildir. Ancak, sürekli olarak kıyıya yakın kullanılmaları veya grup halinde gezindikleri ya da ‘yunuslama’ hareketi veya manevra yaptıklarında gürültü düzeyi artmaktadır.

Kamp yerleri dahil, nüfusun yo÷un oldu÷u yerlerde PWC’yi sabah erken saatlerde ya da rüzgarın kıyıya do÷ru esti÷i durumlarda kullanmayınız.

Başkalarının huzuruna ve do÷al yaşama saygı gösteriniz.

Ne kadar az şikayet olursa, bu spordan zevk alma olasılı÷ının o kadar artaca÷ını unutmayınız.

Güvenlik gereçleri

PWC’ler, PWC’yi kullanan kiÅŸi ve yolcuların (çekilen herhangi bir kiÅŸi dahil) tümünün onaylı can yele÷i (PFD Type

1, 2, 3) giymeleri koşuluyla, di÷er motorlu teknelerin taşımaları gereken güvenlik gereçlerini bulundurmaktan muaftırlar.

Su kayağı

PWC’ler çok sıklıkla su kaya÷ı amaçlı kullanılmaktadır. Su kaya÷ı yapan kiÅŸileri çeken PWC’lere, PWC’de uygun bir gözlemci bulundurma koÅŸulu dahil, normal su kaya÷ı kurallarının uygulandı÷ını unutmayınız.

PWC’nin taşıma kapasitesi, kullanan kiÅŸi, gözlemci ve çekilen herhangi bir kiÅŸiyi kapsayacak yeterlilikte olmalıdır.

Güvenli hız

Tüm teknelerin her zaman güvenli bir hızda seyretmeleri gerekir. Koşullara ba÷lı olarak, düşük hız bile tehlikeli olabilir. PWC kullanan kişi güvenli hızın korundu÷undan emin olmak için teknenin hızını sürekli olarak kontrol etmelidir.

Su yolları bölgelerinde hız işaretlerini ve şamandıra işaretlerini izleyiniz.

Görkemli gösteri ve manevralar kişilerden, di÷er teknelerden ve kıyıdan oldukça uzakta bir yerde yapılmalıdır. Asgari uzaklı÷ı koruyamamanız durumunda, yavaşlamalısınız.

Kazalardan kaçınma

Marine Act 1988 (1988 Denizcilik Yasası) kapsamında tekne kullanma ile ilgili olarak belirlenen kurallar, PWC

kullananlar dahil, tüm tekne kullanıcıları için geçerlidir.

International Regulations for Preventing Collisions (Uluslararası Denizde Çatışmayı Önleme Yönetmeli÷i) PWC

kullananlar dahil, tüm tekne kullanıcıları için geçerlidir. Bir PWC şunlara yol verme zorundadır::

• kapalı kanallarda seyreden daha büyük teknelere;

• yelkenli teknelere;

• saÄŸdan geçen di÷er teknelere; ve

• geçilmekte olan teknelere yol vermek zorundadır.

En önemli kurallardan biri, çevreyi her zaman iyi bir şekilde gözleme gere÷idir.

Özellikle:

• Sörf yapılan bölgelerde yüzen kiÅŸiler dalga ve ölü dalgalardan görülemeyebilir. Suda yüzen kiÅŸilerin olma olasılı÷ı bulunan yerlerden oldukça uzak durunuz ya da yavaÅŸlayınız.

• Kanallarda kanalın dönüş yerini kesmeyiniz – yavaÅŸlayınız.

• Görüşün güneÅŸ ışınları ya da sıçrayan su damlacıklarından etkilenmesi durumunda, yavaÅŸlayınız ya da

durunuz.

• DemirlemiÅŸ ya da karaya ba÷lı teknelerden oldukça uzak durunuz.

Kanallarda ya da dar geçitlerde sağ tarafta ya da sancak tarafında seyretmelisiniz.

PWC’nizi güneÅŸin batışından do÷uÅŸuna kadar olan süre içinde kullanmanız halinde, seyir fenerleri bulundurmanız gerekmektedir.

Önce güvenlik

• Onaylı bir can yele÷i (PFD) ve ayrıca uygun ayakkabı, gözlük ve eldiven giyiniz.

• Yüzme alanlarından uzak durunuz.

• Kontak anahtarı otomatik devre kesici güvenlik kablosunu her zaman için takınız.

• Kuralları içeren çıkartmanın görünmesini sa÷layınız.

• øçkili PWC kullanmayınız.

• Tekne kullanma ile ilgili tüm kural ve iÅŸaretlere uyunuz.

• BaÅŸkalarını düşününüz.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 91

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 92

Cezalar

Tekneyle açılma e÷lenceli olması gereken bir etkinlik olup, hiç kimse bu e÷lencenin sorunlu bir şekilde sona ermesini istemez.

Tüm PWC kullanıcıları Victoria sularında seyretmek için PWC onaylı bir amatör yat kaptanlı÷ı ehliyeti almak zorundadır.

Kurallara uymayan tekne kullanıcılarına uygulanan cezalar vardır. Bu kişiler yerinde para cezasına çarptırılabilirler. En yaygın cezalar aşa÷ıdakileri kapsamaktadır:

PWC sahipleri

Tekneyi kayıt ettirmeme ya da teknede kayıt numaraları olmaması.

PWC kullanıcıları

Aşırı hız, asgari uzaklı÷ı korumama ya da onaylı can yele÷i (PFD) giymeme. Kuşkusuz, güvenli÷i hedef alan a÷ır suçlarda yasal girişimde bulunulabilir ya da ehliyet iptal edilebilir.

PWC kullanma giderek artan dinlence etkinliklerimizden biridir. Sorumlu bir kullanıcı olarak, bu el kitabında ana hatlarıyla açıklanan kurallara uymanız gerekir.

Ayrıntılı bilgi için:

Kurallar

Marine Safety Victoria Tel. (03) 9655 3399

Parks Victoria Tel. 13 19 63

Endüstri

Boating Industry Association Tel. (03) 9328 4855

Dördüncü bölüm örnek sınav soruları (Chapter four sample test questions)

1 12-15 yaş arasındaki bir kişi bir PWC kullanma onayı alabilir mi?

A Hayır.

B Evet, ancak gözetmensiz olarak 10 deniz miline kadar hız yapan ve ayrıca en az 16 yaşında ve ehliyeti olan bir kişi tarafından eşlik edilmesi ve yalnızca gündüz saatlerinde kullanılması koşuluyla 10 ile 20 deniz mili arası hız yapan bir PWC onayı alabilir.

C Evet, PWC’yi yalnızca gündüz saatlerinde herhangi bir hızda kullanmak için onay alabilir.

2 12 yaşın altındaki bir kişi bir PWC kullanmak için ehliyet alabilir mi?

A Hayır.

B Evet, ancak gözetmensiz olarak 10 deniz miline kadar hız yapan ve ayrıca en az 16 yaşında ve ehliyeti olan bir kişi tarafından eşlik edilmesi ve sadece gündüz saatlerinde kullanılması koşuluyla 10 ile 20 deniz mili arası hız yapan bir PWC onayı alabilir.

C Evet, ancak yalnızca gündüz saatlerinde kullanmak koşuluyla.

3 Tüm Victoria sularında 5 deniz mili ya da daha fazla hızda bir PWC kullanırken, suda olan bir kiÅŸiden ya da baÅŸka PWC’ler dahil diÄŸer teknelerden ne kadar uzaklıkta olmak zorundasınız?

A 100 metre.

B 50 metre.

C 30 metre.

4 Victoria iç sularında 5 deniz mili ya da daha fazla hızda bir PWC kullanırken, kıyıdan ne kadar uzaklıkta olmak zorundasınız?

A 30 metre.

B 50 metre.

C 200 metre.

5 Victoria sahil sularında 5 deniz mili ya da daha fazla hızda bir PWC kullanırken, kıyıdan ne kadar uzaklıkta olmak zorundasınız?

edge?

A 50 metre.

B 100 metre.

C 200 metre.

6 Victoria sahil ve iç sularında 5 deniz mili ya da daha fazla hızda bir PWC kullanırken, bir dalgıç flamasından/şamandırasından/teknesinden ne kadar uzaklıkta olmak zorundasınız?

A 30 metre.

B 50 metre.

C 100 metre.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 93

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 94

7 PWC’ler ile ilgili olarak yapılan ÅŸikayetlerden biri çıkardıkları gürültüdür. AÅŸağıdakilerden hangisi nüfusun yoÄŸun olduÄŸu yerlerde gürültüyle ilgili ÅŸikayetleri azaltmada yardımcı olabilir?

A PWC’yi sabah erken saatlerde ya da rüzgarın kıyıya do÷ru esti÷i durumlarda kullanmamak.

B Grup halinde kullanmaktan kaçınmak.

C Yukarıdakilerin tümü.

8 PWC’ler hangi koÅŸullarda diÄŸer motorlu teknelerin taşımaları gereken güvenlik gereçlerini bulundurmaktan muaftırlar?

A 16 yaşından daha küçük yolcuların onaylı can yele÷i (PFD) giymeleri koşuluyla.

B PWC’yi kullanan kiÅŸi ve yolcuların (çekilen herhangi bir kiÅŸi dahil) tümünün onaylı can yele÷i

(PFD) giymeleri koÅŸuluyla.

C PWC’nin yalnızca gündüz saatlerinde kullanılması koÅŸuluyla.

14 Bir PWC:

A Teknelerin manevra kabiliyetlerinin kısıtlı olabilece÷i kapalı kanallarda daha büyük teknelere ve ayrıca yelkenlilere yol vermelidir.

B Sa÷dan geçen di÷er teknelere yol vermelidir.

C Yukarıda belirtilenlerin tümüne yol vermelidir.

15 Hızlı manevra yaparken görüşünüzün aniden güneş ya da sıçrayan su damlacıklarından etkilenmesi halinde derhal ne yapmanız gerekir?

A Yavaşlamanız ya da durmanız.

B Görüşünüzün yeniden açılaca÷ını umarak aynı hızda manevra yapmayı sürdürmeniz.

C Su damlacıklarının ve güneşin etkisini en aza indirecek do÷ru yönü çabuk bulmak amacıyla aynı

hızda manevra yapmayı sürdürmeniz.

9 Su kayağı yapmak için bir PWC kullanırken:

A PWC, su kaya÷ı yapan bir kişiyi çeken di÷er motorlu teknelere uygulanan kurallardan muaftır.

B PWC, su kaya÷ı yapan bir kiÅŸiyi çeken di÷er motorlu teknelere uygulanan kurallardan muaftır. Ancak, PWC’de uygun bir gözlemci bulunması gerekir.

C PWC, uygun bir gözlemci bulunması dahil, su kaya÷ı yapan bir kişiyi çeken di÷er motorlu teknelere uygulanan kurallara uymak zorundadır.

10 Bir PWC’nin su kayağı yapan bir kiÅŸiyi çekmek amacıyla kullanılabilmesi için minumum oturulacak yer kapasitesi ne olmalıdır?

A Kullanan kişi için olmak üzere bir.

B Kullanan kişi ve bir gözlemci için olmak üzere iki.

C Kullanan kişi, bir gözlemci ve çekilen herhangi bir kişi için olmak üzere üç.

11 PWC’niz arızalandı. Tehlike içinde olduÄŸunuzu nasıl gösterirsiniz?

A Yardım almak için kıyıya do÷ru yüzerek..

B Kollarınızı yana do÷ru açıp yavaş yavaş ve sürekli olarak indirip kaldırarak.

C Can yele÷inizi (PFD) başınızın üzerinde sallayarak.

16 Yerleşim bölgelerinde, piknik ya da dinlence yerlerinde sürekli PWC kullanmaktan kaçınmak gerekir. Çünkü:

A Bu, sporun o bölgedeki sularda yasaklanma olasılı÷ını artırır.

B Sorumsuz bir davranış imajı yaratır.

C Yukarıdakilerin tümü.

17 Diğer teknelerden ya da suda yüzen kişilerden minumum uzaklığı sağlamanın mümkün olmadığı dar bir kanal, nehir ya da liman girişinde seyretmeniz halinde:

A østedi÷iniz hızda gidebilirsiniz.

B Hızınızı 5 deniz miline ya da daha aza indirmelisiniz.

C Yalnızca başka bir tekneyle çatışma (çarpışma) ya da yüzen bir kişiye çarpma tehlikesinin olması halinde yavaşlamanız gerekir.

18 Bir PWC’yi 35 deniz mili hızda kullanıyorsunuz. 50 metre ileride baÅŸka bir PWC durmaktadır. Çatışmaktan (çarpışmaktan) kaçınmak için:

A Yön de÷iştirmek için hızınızı azaltmanız ve dümeni çevirmeniz gerekir.

B Dönüş yapabilece÷iniz hızı korumanız gerekir.

C Suya atlamanız gerekir.

12 Bir PWC’nin kayıt numaraları en az 100 mm yüksekliÄŸinde olmalı ve:

A Baş tarafının her iki yanında sergilenmelidir.

B PWC’nin orta kol ya da kıç tarafında sergilenmelidir.

C PWC’nin yalnızca bir tarafında sergilenmelidir.

13 Seyir fenerleri takılı olmayan bir PWC gece kullanılabilir mi?

A Evet, bir kulüp yarışı gibi resmi olarak düzenlenmiş bir etkinli÷e katılması koşuluyla.

B Evet, sürücünün çalışır durumda olan su geçirmez beyaz bir el feneri taşıması koşuluyla.

C Hayır, hiç bir koşulda.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 95

19 Plaja doğru yaklaşıyorsunuz ve suda insanlar var. Ne yapmanız gerekir?

A 5 deniz milinden daha az bir hızda manevra yapabilece÷iniz şekilde hızınızı korumanız.

B ønsanları çabucak geçmek için hızınızı artırmanız.

C Motoru durdurup PWC’nin plaja kendi hızıyla gitmesini sa÷lamanız.

20 Ehliyeti olmayan bir kişi seyir sularında yasal olarak ne zaman PWC kullanılabilir?

A Yanında ehliyeti olan başka bir kişi bulundu÷unda.

B PWC’yi satın almadan önce deneme amacıyla kullanırken.

C Hiç bir zaman. PWC kullanmak için kişinin her zaman bir PWC onayı olan geçerli bir ehliyeti olması zorunludur.

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 96

Tüm soruları yanıtlayınız

Soru1. B Soru2. A Soru3. B Soru4. B Soru5. C

Soru6. C Soru7. C Soru8. B Soru9. C Soru10. C

Soru11. B Soru12. A Soru13. C Soru14. C Soru15. A

Soru16. C Soru17. B Soru18. B Soru19. A Soru20. C

Çalışma saatleri (Trading hours)

Pazartesi – PerÅŸembe, saat 08.30–16.30 arası Cuma,

saat 08.30-17.00 arası

Telefon Danışma 13 1171

Pazartesi-Cuma

Saat 08.30-17.00 arası

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 97

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 98

Kentiçi Ofisleri (Metropolitan Offices)

BROADMEADOWS Cnr Pearcedale Parade and Johnstone Street Broadmeadows 3047

BURWOOD EAST

12 Lakeside Drive

Burwood East 3151

CAMBERWELL

3 Prospect Hill Road

Camberwell 3124

CARLTON

459 Lygon Street

Carlton 3053

DANDENONG

16 Princes Highway

Doveton 3177

DROMANA

Shop 11

Dromana Central

143 Point Nepean Road

Dromana 3936

FRANKSTON

71 Hartnett Drive

Seaford 3198

GREENSBOROUGH Diamond Village Shopping Centre

Cnr Nepean Street and Medbury Avenue Watsonia 3087

MELTON

Shire Offices

232 High Street

Melton 3337

OAKLEIGH SOUTH

1 Eskay Road

South Oakleigh 3167

SUNBURY

Shire Offices

36 Macedon Street

Sunbury 3429

SUNSHINE

499 Ballarat Road

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 99

Sunshine 3020

WERRIBEE

11 Riverside Avenue

Werribee 3030

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 100

Kentdışı Ofisleri (Country Offices)

ARARAT

Shop 2

56 High Street

Ararat 3377

BAIRNSDALE

535 Princes Highway

Bairnsdale 3875

BALLARAT

88 Learmonth Road

Wendouree 3355

BENALLA

50–52 Clarke Street

Benalla 3550

BENDIGO

57 Lansell Street

Bendigo 3550

COBRAM

Shire Offices

44 Station Street

Cobram 3644

COLAC

Princes Highway

Colac West 3250

ECHUCA

5 Mundarra Road

Echuca 3564

GEELONG

Fyans Street

Geelong South 3220

HAMILTON Riley Street Hamilton 3300

HORSHAM

14 O’Callaghans Parade

Horsham 3400

KYNETON

2 Beauchamp Street

Kyneton 3444

LEONGATHA Anderson Street Leongatha 3953

MARYBOROUGH

Shire Offices

Neill Street

Maryborough 3465

MILDURA

109–111 Orange Avenue

Mildura 3500

MORWELL Princes Drive Morwell 3840

PORTLAND

114a Percy Street

Portland 3305

SALE

28 Princes Highway

Sale 3850

SEYMOUR

5 Crawford Street

Seymour 3660

SHEPPARTON

231–239 Corio Street

Shepparton 3630

SWAN HILL

70 Nyah Road

Swan Hill 3585

WANGARATTA

6–8 Handley Street

Wangaratta 3677

WARRAGUL

Unit 5

131 North Road

Warragul 3820

WARRNAMBOOL

29 Jamieson Street

Warrnambool 3280

WODONGA

82–86 Elgin Street

Wodonga 3690

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 101

Victorian Recreational Boating Safety Handbook 102

B A L I K T Ü R L E R İ

Salı, 06 Kasım 2007

B A L I K T Ü R L E R İ

ANTHİAS :

Anthiaslar sualtı dünyasının planktonivorlarındandırlar. Diğer bir deyişle "plankton" adı verilen ve bir kısım deniz yosununu da içinde bulunduran mikroskobik organizmalarla beslenirler. Akvaryum ortamında bir çok yemle beslenebilirler ama asıl tercihleri planktonlar ve canlı veya donmuş yemlerdir. Sık yemleme anthiaslar için gereklidir.

Anthiaslar doğal ortamlarında incelendiğinde ne kadar hiyerarşik bir düzende yaşadıkları açıkça görülür. Genellikle kayalık ortamlarda yaşarlar ve bu kaya birikintisinin tepeye en yakın noktalarında gelişmiş erkek anthiaslar, onların biraz altında gelişmekte olan erkek anthiaslar ve en alt kısımda da dişi anthiaslar yüzerler. Bu hiyerarşiye uymayan anthiaslar şiddetle cezalandırılır. Anthias beslemeye niyetli olanlar bu hiyerarşik yapıyı gözeterek bir erkek ve birkaç dişi anthias almalıdır. Birden fazla erkek anthias alınırsa kuvvetli olan hayatta kalır.

Ani ısı değişikliklerine tepki verdikleri için ısının sabitleneceği akvaryumlarda daha sağlıklı yaşarlar.

Akvaryum ortamnda 13 - 14 cm.ye kadar büyüdüklerinden, yüzmek için geniş akvaryuma ihtiyaç duyaacaklardır. Bu da akvaryumun 300 litreden az olmaması anlamına gelir.

Anthiaslar resif akvaryumlarında da, balık akvaryumlarında da rahatlıkla beslenebilirler.

BLENNY :

Blenny’ler özellikle resif akvaryumu için iyi birer seçimdirler. Saldırgan deÄŸildirler ve diÄŸer balıklarla da iyi geçinirler. Bu balıkların en büyük dezavantajları, beslenme zamanı dışında bir kaya ya da bir mercan içinde veya civarında saklanmalarıdır. Bu yüzden satın aldığınız blenny’i çok sık göremezsiniz.

Bu türe ait olan balıkların çok büyük bir çoÄŸunluÄŸu İndo - Pasifik kökenlidir. Kızıl Deniz’de ve Karayipler’de de bulunan birkaç blenny vardır. Bazı istisnalar dışında, ortalama boyları 7 - 8 cm. civarındadır

BUTTERFLY :

Butterfly’lar, Chaetodontidae genus’una aittir. Chaetodontidae kelimesinin anlamı (diken diÅŸ)tir. Bu genus’un ortak özelliÄŸi, doÄŸada mercanlarla ve polyplerle besleniyor olmalarıdır. Bazı kabuklu canlılara ve istiridyelere de iÅŸtahla yaklaşırlar. Bu yüzden kesinlikle resif akvaryumlarında beslenmemelidirler. Akvaryuma bambaÅŸka hava getiren butterfly’ların en büyük dezavantajı akvaryuma adaptasyonlarının düşük olmasıdır. Bazılarında yem yeme problemi olurken, bazıları da kapalı ortama ayak uydurmakta zorluk çekerler. EÄŸer butterfly beslemek istiyorsanız, bu riskleri göze alarak yola çıkmanız gerekir. BeÄŸendiÄŸiniz butterfly hakkında önceden mutlaka araÅŸtırma yapmalısınız.

Temel olarak İndo - Pasifik kökenli olan bu balıkların Kızıl Deniz’de ve Karayipler’de yaÅŸayan türleri de vardır. YetiÅŸkinlerin boyları 12 cm. ile 30 cm. arasında deÄŸiÅŸir.

Adaptasyon sorununu azaltmak için 7-8 cm.den küçük ve 15 cm.den büyük butterfly’ları almamakta fayda vardır. EÄŸer bu kıstasların dışında bir seçim yapıyorsanız, balığı satın aldığınız akvaryumcudan uzman desteÄŸi almalısınız.

Butterfly’lar yem konusunda seçici davranırlar. Bu yüzden protein ağırlıklı yem verilmeli, mümkünse haftada birkaç kez midye verilmelidir.

PALYAÇO :

Palyaço" balıkları, ya da "Anemone" balıkları, deniz balıkları içinde en popüler olanlardandır.Doğada tüm hayatlarını bir anemonun içinde ya da yakınında geçirirler. Kendilerine ev sahipliği yapacak bir anemon bulduklarında içine yerleşirler ve hayatlarının geri kısmını o anemonun içinde geçirebilirler.

Palyaço balığının anemon ile yaptığı işbirliği görülmeye değerdir. Anemonun kolları zehirli olduğundan, genelde canlılar pek yaklaşmaz. Bu yüzden palyaço balığı, derisini kaplayan özel bir mukoza sayesinde anemonun zehirinden etkilenmeden, kendisine diğer canlılar tarafından rahatsız edilmeyeceği bir sığınak bulmuş olur.

Palyaço balığı da anemonun sağladığı bu olanağa karşılık olarak hem anemonu bazı canlıların saldırılarından korur, hem de kendisi beslendikten sonra üzerinde yemek artıkları ile anemona geri dönerek anemonun beslenmesine yardımcı olur.

Palyaço balıklarının hemen hemen tamamı İndo - Pasifik kökenlidir. Fakat son yıllarda üretim çiftliklerinde de çoğaltılmaya başlanmışlardır.

Palyaço balıkları cinsiyetsiz doÄŸar. Zaman içinde sürünün içinde en dominant olan balık en çabuk geliÅŸen olur ve diÅŸiye dönüşür. İkinci dominant balık ise diÅŸiden biraz küçüktür ve erkeÄŸe dönüşür. Geri kalanlar hayatlarına cinsiyetsiz olarak devam ederler. EÄŸer diÅŸi ölürse, gruptaki erkek balık diÅŸiye dönüşür, cinsiyetsiz gruptan en dominant olan balık da erkeÄŸe dönüşür. Bu zincir bu ÅŸekilde devam eder ama sistem tersine çalışmaz: diÅŸiye dönüşen balığın bir daha erkeÄŸe dönüşme ÅŸansı yoktur. DOTTYBACK : Dottyback’ler renkli ve hareketli balıklardır. Ortalama 10 cm.ye kadar büyüyebilen bu balıklar, içinde saklanmak için birçok delik bulabilecekleri kayalık ortamlardan hoÅŸlanırlar. BaÅŸka balık türleriyle çok kolay geçinebilen dottyback, kendi türleri ile kavga eder. Kavga sebebi de bu balıkların bölgesel davranış göstermeleri, akvaryumu kendi bölgeleri olarak sahiplenmeleridir. Dolayısıyla, ya akvaryuma bir dottyback konmalıdır ya da aynı anda birkaç dottyback birden alınmalıdır. Önce bir dottyback alıp belli bir süre sonra baÅŸka bir tane almayı düşünüyorsanız, sonradan gelenin hayatını riske atıyorsunuz demektir. Bu yüzden sonradan eklenecek dottyback sayısı birden fazla olmalıdır. Böylece akvaryuma ilk konan dottyback’in ilgisi ve saldırısı bölüneceÄŸinden, sonradan konanların yaÅŸama ÅŸansı olabilir.

Resif akvaryumlarında da, mercan akvaryumlarında da beslenebilen dottybackl’ere verilecek yemlerin birkaç çeÅŸit olması gerekir. Bu sayede renklerindeki canlılığı sürdürebilirler.

Bazı balıklar çok hareketli olduklarından ve sürekli gözönünde bulunmadıklarından, fotoÄŸraflanmaları da çok zor olmaktadır. Dottyback’ler de bu tip balıklardandır. Sınırlı sayıda fotoÄŸraf örneÄŸi olmasından dolayı sayfa yapımızda deÄŸiÅŸikliÄŸe gitmek zorunlu hale gelmiÅŸtir.

CÜCE ANGEL :

Cüce Angel’lar, akvaryum ortamına kolaylıkla uyum saÄŸlayabilen, çok renkli ve dayanıklı balıklardır. Boyları 10 - 12 cm. civarındadır. Bu balıklar da tıpkı büyük Angel’lar gibi bölgesel davranışlarda bulunurlar.

Bu yüzden aynı türler kendi bölgelerini koruma güdüsüyle kavga edebilirler. Akvaryuma birden fazla Cüce Angel konacaksa renkleri birbirinden farklı türlerin seçilmesi daha doÄŸru olur.Cüce Angel’ların yem konusunda pek seçici davranmazlar. DoÄŸada mikroalglerle ve bazı mercanlarla beslenirler. Akvaryum ortamında deÄŸiÅŸik pul ve granül yemleri severek yerler. Alg ihtiyaçlarını karşılamak için kurutulmuÅŸ yosun da verilebilir. Akvaryumda kayalık ortamlara ihtiyaç duyarlar. GerektiÄŸinde saklanabilecekleri delikler ve maÄŸaralar bulmak isterler.

GOBY :

Goby’ler genel olarak sakin ve duraÄŸan balıklardır. 30 cm.ye kadar büyüyebilen cinsleri olmasına raÄŸmen, ortalama 10 cm. olan bu balıklar, içinde saklanabilecekleri ortam ararlar. Bu ortam içinde birçok delik bulabilecekleri kayalık da olabilir, akvaryum zeminindeki ince taneli kum da.

Resif akvaryumlarında da, mercan akvaryumlarında da beslenebilen goby’ler çok fazla ortalıkta görünmezler. Yem verdiÄŸinizde bazen ortaya çıkabilirler, ama daha çok akvaryum ortamı sakinken kendi yemlerini fazla dikkat çekmeden bulmaya çalışırlar.

HAWKFİSH :

Hawkfish, ilgisini çeken birşeye şahin gibi hızlı bir şekilde süzülmesi özelliğinden dolayı bu ismi almıştır.

Genelde oldukça hareketli ve meraklı olan bu balıkların bazı cinsleri (saÄŸdaki resimde görülen "Long Nose Hawkfish" gibi) kayaların ya da mercanların üzerine konuÅŸlanıp günlerini sabit bir ÅŸekilde geçirebilir. Akvaryumdaki balıkların büyük çoÄŸunluÄŸu ile iyi geçinen Hawkfish’in tek dezavantajı bazı cinslerde görülen bu "sabitlenme" sorunudur.

Akvaryumda besleyebileceÄŸiniz türler içinde, "Long Nose Hawkfish" dışındaki tüm Hawkfish’lerin ağızları büyük olduÄŸundan akvaryuma konacak küçük balıklara ve minik karideslere dikkat edilmelidir. Bu küçük canlılar her an bir Hawkfish tarafından yutulabilir. Bu yüzden Hawkfish olan bir akvaryuma minik karides ya da çok küçük goby veya blenny alınacaksa bu özellik deÄŸerlendirilerek alnmalıdır.

Ağırlıklı olarak İndo - Pasifik’te görülen bu balıkların Kızıl Deniz’de ve Karayipler’de yaÅŸayan birkaç türü de vardır.

HOGFİSH :

Hogfish aslında wrasse’in bir alt grubudur. Fakat "yavru halinden yetiÅŸkin haline kadar çok renkli bir görünüm veren, akvaryumdaki diÄŸer balıklarla sakince geçinen, saÄŸlam yapılı ve yem problemi olmayan bu Bodianini alt türüne ayrı bir sayfa açmak ve bu türü daha iyi tanıtmak gerekiyor" diye düşündük.

Hogfish çok meraklı ve araÅŸtırmacı bir balıktır. Sürekli gezer. Bu yüzden de büyük akvaryuma ihtiyaç duyar. Ara sıra saklanmak da isteyeceÄŸinden, akvaryumda bir miktar kaya olmasında da fayda vardır. Resif akvaryumlarında da, balık akvaryumlarında da rahatlıkla beslenebilen Hogfish’e verilecek özel bir yem yoktur. Yem ayrımı yapmaz.

Atlantik, Pasifik ve Hint Okyanuslarının dönenceler arasında kalan bölümlerindeki kayalık ortamlarda Hogfish’e rastlamak mümkündür. Bazı deÄŸerli Hogfish türlerinin örnekleri aÅŸağıda verilmiÅŸtir.

TANG :

Tang’ler, Acanthuridae genus’una aittir. Acanthuridae kelimesinin kökeni Latince’deki Acanthus (diken) kelimesine dayanır. Bu genus’un ortak özelliÄŸi, kuyruklarının hemen baÅŸlangıcındaki keskin diken(ler)e olmasıdır. Bu keskin dikeni, kavga esnasında birbirlerinin vücuduna batırıp kesmeye çalıştıklarından bu balıklara "Surgeon Fish - Cerrah Balığı" da denir.

Doğada çoğunlukla gruplar halinde dolaşmalarına karşın, akvaryumda bölgesel davranışlarda bulunurlar. Kendi bölgelerini koruma güdüsüyle kavga edebilirler. Bu durumda da "neşter"in kullanım şeklini kolayca görebilirsiniz. Akvaryuma birden fazla aynı tür Tang konacaksa, hepsini aynı zamanda koymak daha akıllıca olur.

"Tang", Almanca’da deniz yosunu" anlamına gelir. Bu isim konurken balığın beslenme ÅŸeklinden ilham alınmıştır. Tang’ler isimlerinin anlamından da anlaşılacağı gibi otobur balıklardır. Bu yüzden ağırlıklı olarak kurutulmuÅŸ yosun veya yosun içerikli pul ya da granül yemlerle beslenmelidir.

Tang’lerin birkaç cinsi hariç geneli çok sakin hayvanlardır. Bu yüzden resif akvaryumunda veya balık akvaryumunda rahatlıkla beslenebilirler.

TRİGGER :

Trigger’lar "tetik" ismini, sırt yüzgeçlerindeki dikenleri kilitleyen mekanizmadan almışlardır. EÄŸer trigger sırt yüzgeçlerini açmışsa, o yüzgeçleri ne kadar uÄŸraÅŸsanız da kapatamazsınız. Bu yüzden trigger yakalamak zordur. Balık korkup bir kaya oyuÄŸuna girerse ve sırt yüzgeçlerini de kilitlerse, onu o oyuktan kesinlikle çıkaramazsınız.

Trigger’ların çok renkli, kalın ve dikenli pulları vardır. DoÄŸal ortamlarında grup oluÅŸturmazlar, tek baÅŸlarına ya da eÅŸli gezerler.

Gövdesini kıpırdatmadan sadece yüzgeçleriyle kendi ekseni etrafında dönmesine, ileri doÄŸru giderken bir anda geri geri yüzmesine tanık olabileceÄŸiniz trigger’lar için "evcil hayvan" da diyebilirsiniz. Yem vermeye baÅŸladıktan bir süre sonra sizi tanıdığını fark edebilirsiniz.

Ağırlıklı olarak İndo - Pasifik kökenli olan bu balıkların Kızıl Deniz’de ve Karayipler’de görülen birkaç türü de vardır.

Etçil balıklar olan trigger’lar genellikle kabuklularla ve deniz kestanesi gibi dipte yaÅŸayan canlılarla beslenirler. Fakat diÄŸer balıklara, hatta dalgıçlara bile saldırabildiklerinden trigger beslemek isteyenler için ideal olanı ayrı bir trigger akvaryumudur. Fakat riski göze almak isteyenler balık akvaryumlarında da trigger besleyebilirler.

WRASSE :

Wrasse’ler çok kalabalık bir ailedir. Birçok türü, yetiÅŸkinliÄŸe eriÅŸene kadar birkaç evre geçirir. Bu yüzden satın aldığınız wrasse’in 5 sene sonraki renkleri bugünkünden çok farklı olabilir. Buna hazırlıklı olunması gerekir…

Wrasse’ler hiperaktif balıklardır. Korktuklarında ya da uyumak istediklerinde kendilerini kuma gömerler. Küçük kabuklularla ve omurgasız canlılarla beslenirler. Wrasse’lerin birçoÄŸu cismen büyüyeceÄŸinden belli bir zaman sonra büyük balıkların kuma saklanma eÄŸilimleri akvaryumunuzda belli yıkımlara sebebiyet verebilir. Bu sebeple, alacağınız wrasse’in ne kadar zamanda ne kadar büyüyebileceÄŸini satıcınıza danışıp öyle almanızda fayda vardır.

Resif akvaryumlarında da, mercan akvaryumlarında da beslenebilen wrasse türleri aşağıda belirtilmiştir

DISCUS

DİSCUS :

Hem Cichlidae familyasının hem de tatlısu akvaryumlarının en güzel balıklarından biri kuÅŸkusuz Discus’tur. Gerek ÅŸekilleri, gerek renkleri dolayısıyla birçok akvaryumseverin tutkusu haline gelmiÅŸtir.

Bakımı süreklilik gerektirdiği için amatör akvaryumseverleri biraz uğraştırabilir. Bu yüzden Discus akvaryumu kurmadan önce bu balıkların doğal ortamları hakkında bilgi sahibi olmak gerekir.

Discus’lar Güney Amerika’daki Amazon bölgesinin dingin sularında yaÅŸarlar. Bu suların özelliÄŸi oldukça sıcak, berrak ve hafif asidik olmalarıdır.

Bu su koşullarının sağlandığı akvaryumlarda rahatlıkla beslenebilirler.

Akvaryum ortamında gördüğümüz Discusların çok büyük bir çoğunluğu melezdir. Çok farklı çeşitlerini görebileceğiniz Discusların en çok rastlanan türlerinin resimlerine aşağıdaki butonlardan erişebilirsiniz.

CICHLID :

Hem renklerinin güzelliğiyle, hem sosyal yaşamlarıyla cichlidler, akvaryum dünyasının en ilgi çekici balıklarındandır.

Cichlid’lerin dünya üzerinde deÄŸiÅŸik kıtalarda ve çeÅŸitli göllerde yaklaşık 1300 kadar türü bulunur. En yaygın oldukları kıta Afrika’dır: 1,300 türün yaklaşık 1,000 kadarı Afrika göllerindedir. Geriye kalan türler ise Orta ve Güney Amerika’daki, Madagaskar’daki ve Güney Batı Asya’daki göllerde ve nehirlerdedir.

Bakımı süreklilik gerektirdiği için amatör akvaryumseverleri biraz uğraştırabilir. Bu yüzden Cichlid akvaryumu kurmadan önce satın alınması düşünülen cichlidlerin doğal ortamları hakkında bilgi sahibi olmak gerekir.

Ülkemizde en sık rastlanan cichlid türleri Afrika’nın Malawi ve Tanganyika göllerinin türleridir. Malawi gölünün PH derecesi 7.5 ile 8.5 arasında deÄŸiÅŸmektedir. Tanganyika gölünün PH deÄŸeri ise 8.0 ile 9.0 arasındadır. Her iki gölün de suyu temiz ve berraktır ve ısısı 25ºC – 26 ºC civarındadır.

Bulut Sistemi

Salı, 06 Kasım 2007

BULUT SİSTEMİ

Büyük Larousse

BULUTLAR

Farklı bulut formasyonlarının ne anlama geldiğini anlayabilirseniz,kendinizi koruyabilecek önlemi alabilirsiniz.

SİRUS BULUTLARI

Sirus bulutları yerden yüksek bulutlardır.Düzensiz çizgiler ve buklelere benzerler.Yeryüzünün 6 km veya daha yükseklerinde yer alırlar ve genellikle güzel havaya işaret ederler.Soğuk iklimlerde, kuzeyden sürekli esen rüzgarlar ile birlikte oluştuklarında gelen kar fırtınasının habercileridirler.

________________________________________

KÜMÜLÜS BULUTLARI

Kümülüs bulutları tüy gibi ,beyaz.kümeler halinde görünürler.Bu bulutlar sirus bulutlarının oldukça aşağılarında yer alırlar ve sıkça iyi havaya işaret ederler.Güneşli bir günün ortasında yere yakın büyük pamuk yığınları şeklinde görünmeye meyillidirler.Günün ilerleyen saatlerinde atmosferde büyümeye ve yükselmeye başlıyabilirler ve bir dağ bulutu gibi birikmeye başlarlarsa, bunlar fırtınaya dönüşebilir.

________________________________________

STRATUS BULUTLARI

Stratus bulutları çok alçak,gri bulutlardır.Sık olarak bütün gökyüzünü ince gri bir tabaka halinde kaplarlar.Bu bulutlarının genellikle anlamı yağmurdur.

________________________________________

NİMBUS BULUTLARI

Nimbus bulutları tekbiçimli bir grilikle, tüm gökyüzünü tam olarak kapatan bulutlardır.

________________________________________

CUMULONİMBUS BULUTLARI

Cumulonimbus bulutları bir kümülüs bulutunun kuvvetlenmesi ve çok yükseklere çıkması sonucu oluşur.Şekli bir demirci örsünü andırır.Eğer yönünüz bulutun gidiş yönüne doğru ise, gök gürültülü bir fırtınaya gireceğinizi bekleyebilirsiniz.

________________________________________

CİRROSTRATUS BULUTLARI

Stratus bulutlarından yüksekte ve sirus bulutlarından daha koyudurlar.Gökyüzünü birbirine oldukça benzer şekilde kaplarlar.Bu bulutlar iyi havanın işaretidirler.

________________________________________

CİRROCUMULUS BULUTLARI

Cirrocumulus bulutları küçük,beyaz ve yuvarlak şekilli yüksek irtifada bulanan bulutlardır.İyi havanın habercisidirler.

________________________________________

SCUDS

Duman gibi seyrek hızlı hareket eden bulutlardır.Gelen rüzgarın yönünü gösterirler.